Sức khoẻ: Ai biết sơ cấp cứu chỉ vài chiêu đê. [Lưu Trữ]

giacmo

16-12-2006, 04:03 PM

Hôm qua thấy cái topic này định reply luôn nhưng reply luôn thì sẽ rất là nôm na mà trong khoa học thì không có cái gọi là “theo mình đc biết", "theo trí nhớ của mình" hay "theo suy luận của mình".... mà phát biểu phải căn cứ vào các dữ liệu khoa học giấy trắng mực đen trên sách vở. Sau khi đọc lại sách, xin giải đáp ngắn gọn cách sơ cứu một số tai nạn thường gặp khi đi rừng như sau:
- Say nóng, say nắng: nguyên tắc là hạ dần thân nhiệt càng sớm càng tốt. Đặt nạn nhân nằm chỗ râm mát, cởi bớt quần áo, chườm khăn lạnh (hoặc nước đá nếu có) toàn thân, ở đầu chườm ở trán và gáy.
- Bỏng: Không lột bỏ quần áo, mà dùng kéo cắt bỏ. Ko bóc quần áo dính vào vết bỏng. Ko làm vỡ và bôi thuốc mỡ lên các nốt phỏng. Đắp khăn sạch lên vết bỏng và chuyển nạn nhân đến cơ sở y tế gần nhất.
- Rắn độc, nhện/bọ cạp... độc cắn: Bất động nạn nhân và chi bị cắn, ko bao giờ để bệnh nhân tự đi lại. Ko nên rạch và mút vết thương như kinh nghiệm dân gian. Đắp khăn lạnh lên trên vết thương. Và cuối cùng, tối quan trọng là đặt garô trên và dưới vết cắn trước khi chuyển nạn nhân đến cơ sở cấp cứu.
- Bong gân, trật khớp, gãy xương: Ko xoa bóp đặc biệt là bằng các lá thuốc Nam thuốc Bắc vì sẽ làm bệnh nhân đau thêm, sưng thêm, thậm chí biến chứng lâu dài về sau là xơ cơ, cứng khớp. Trong sơ cứu gãy xương, trật khớp bất động tạm thời chi gãy là quan trọng hàng đầu. Tất nhiên ở trong rừng chúng ta có thể sử dụng cành cây thay nẹp y tế; xé quần/áo làm băng cuộn. Nẹp phải đảm bảo lấy hết khớp trên và dưới chỗ gãy. Trong quá trình chuyên chở nạn nhân đến cơ sở y tế hạn chế tối đa di động mạnh nạn nhân (như đi đường sóc, gập ghềnh) vì có thể gây di lệch thêm, tổn thương thêm phần mềm, mạch, thần kinh ngoại biên. Nếu bất động ko tốt, di động mạnh trong chuyên chở sẽ rất nguy hiểm cho bệnh nhân, có khi nguy cơ tử vong. Hồi học ở Sait Paul một thầy kể chuyện có trường hợp tai nạn xe khách lao xuống vực, các anh bộ đội tốt bụng đi xe tải qua, nhanh như cắt cho tất cả nạn nhân lên thùng, tức tốc phi xe đến bệnh viện, một số nạn nhân gãy xương đùi vì vậy mà shock chết, nếu để nguyên chắc chắn là ko khi nào nạn nhân chết vì một cái xương gẫy.
Nguy hiểm nhất là gãy cột sống. Trong gãy cột sống tuyệt đối ko đc chuyên chở nạn nhân nằm ngửa trên cáng vải vì có thể làm cột sống gập lại, rất nguy hiểm. Bao giờ cũng phải đặt nạn nhân nằm ngửa trên cáng cứng.
- Vết thương chảy máu (beo tát, hổ vồ :hutthuoc: ): máu phun "phè phè" thành tia qua vết thương ko cầm là dấu hiệu rõ ràng của vết thương mạch máu, nếu ko sơ cứu đúng cách vết thương mạch máu lớn, bệnh nhân có thể chết vì shock mất màu. Cách sơ cứu; nhét khăn sạch vào vết thương, băng ép lại chuyển đến cơ sở y tế. Sách giáo khoa cấp cứu vết thương mạch máu ngày nay rất dè dặt khi nói đến biện pháp garô vì nguy cơ hoại tử chi do thiếu cấp máu. Nếu thời gian chuyên chở dưới 3 tiếng có thể garô bằng thắt lưng chẳng hạn ở phía trên vết thương, 30 phút nới ra một lần nhưng tốt nhất là băng ép. Trường hợp đến cơ sở y tế tuyến vùng sâu vùng xa tuyệt đối ko để nhân viên y tế kẹp mạch đang chảy máu bằng pince vì như vậy gây thêm tổn thương đụng dập mạch nghĩa là khi phẫu thuật nối mạch khó khăn lại càng thêm khó khăn bội phần.
- Đuối nước, sét đánh: sơ cấp cứu ngừng tuần hoàn (mất mạch cảnh, ngừng thở, mất ý thức): Đặt bệnh nhân nằm ngửa trên nền cứng, phẳng, nằm ngửa, cổ ưỡn. Nhanh chóng moi sạch đờm rãi, dị vật trong họng miệng nạn nhân. Hô hấp nhân tạo miệng-miệng: một tay dùng ngón cái và ngón trỏ bịt mũi bệnh nhân mỗi khi thổi vào, tay kia giữ cằm mở miệng nạn nhân để thổi khí trong miệng mình vào. Ép tim ngoài g ngực: đặt một tay lên ngực bệnh nhân ở vị trí 1/3 dưới xương ức, bàn tay kia chèn lên trên, khủyu tay thẳng, dùng sức nặng nửa thân trên ấn mạnh xuống đều đặn, nhịp nhàng. Vẫn nhớ hồi năm thứ hai học điều dưỡng bài này ông thầy giáo mình nhấn mạnh cứ ấn thật lực cho thầy, để cứu sống nạn nhân chúng ta buộc phải chấp nhận nguy cơ có thể làm gãy xương ức nạn nhân. Nếu 1 người cấp cứu : 2 lần thổi ngạt, 15 lần ép tim; nếu 2 người cấp cứu: 1 lần thổi ngạt- 5 lần ép tim.
Chuyển bệnh nhân đến cơ sở y tế khi: bệnh nhân thở lại, giãy giụa, kêu la hoặc vẫn hôn mê nhưng đã có mạch và nhịp thở.
Vầng, em xin kết thúc tham luận phổ biến kiến thức y học thường thức 4` của em ở đây ạ.
Bạn vanlethanhvn nếu muốn tìm hiểu sâu có thể vào đây (http://www.google.com.vn/search?hl=vi&q=%22s%C6%A1+c%E1%BA%A5p+c%E1%BB%A9u%22&meta=). Từ khóa: "sơ cấp cứu"; "cấp cứu ngừng tuần hoàn" "vết thương mạch máu" "gãy xương" "trật khớp" .... nhiều đến mức đọc cả đời ko hết.
Thế nhỉ. Chúc bạn đi rừng vui vẻ và an toàn