Thử bàn về Quang Trung - Nguyễn Huệ nhá !

[Nothing]

Đúng vậy , chắc trong chúng ta ai cũng rất tự hào về người anh hùng áo vải Quang Trung - Nguyễn Huệ , người mà trước khi hành quân thần tốc ra Thăng Long đã nói 1 câu bất hủ ( sánh ngang với bài "Nam Quốc Sơn Hà " của Lý Thường Kiệt ) đó là "Đánh cho để dài tóc , đánh cho để đen răng ... " ( ai nhớ nốt câu cuối thì thêm vào cho em với nhá !! :P )
+++++++++++
Người nổi tiếng với chiến thuật hành quân thần tốc với 3 người , 1 nằm võng , hai người còn lại khiêng chạy , thay phiên nhau .
Người sánh đôi cùng công chúa Ngọc Hân với 1 câu chuyện tình trai tài gái sắc .
Là vị vua trẻ có cái nhìn thức thời , định thiên đô ra Vinh . Người đã xin được vua nhà Thanh đất 2 tỉnh Quảng Đông , Quảng Tây về cho Việt Nam ( Cái này là em tiếc nhất , hi hi yêu nước chưa ??? :P :P ) .
Và cuối cùng , ông đã ra đi rất sớm mang theo bao nhiêu là hoài bão , để lại cho các thế hệ sau này nhiều tiếc thương . Giả sử , vua Quang Trung sống thêm nữa , ko hiểu sử sách Việt Nam sẽ viết thêm những gì ?? Dân tộc Việt Nam có như ngày hôm nay ko ?? Cửa khẩu Việt Nam - Trung Quốc sẽ ko phải là cửa Tân Thanh mà là ở đâu ???
++++++++++
Ai biết nhiều và chi tiết hơn nữa , tham gia đeeeee !!!

[dactanhan]

Đang có nghi vấn lịch sử về cái chết của vua Quang Trung. Để em đọc them rồi lọ mọ vào với bác sau.

Vấn đề hành quân thần tốc của Quang Trung ko biết có hiểu quả thực sự ko nhỉ. Em là em nghĩ cả 3 thằng đều chạy có lẽ đỡ mất sức hơn. Chứ chạy hộc cơm xong rồi nằm võng cũng chẳng phục hồi sức lực đc tí nào.

Một vấn đề thực tế là do điều kiện xã hội và lịch sử nên các nhà sử học đã tô vẽ thời đại Quang Trung lên quá nhiều. Cá nhân Quang Trung thì ko nói làm gì, dù sao ông cũng làm đc nhiều việc vĩ đại, và anh hùng ko xét ở những chuyện tủn mủn con con. Nhưng mà tương quan Nguyễn Huệ Nguyễn Ánh có lẽ ko như những gì chúng ta đc dạy dỗ ở trong sách giáo khoa.

Mừ thôi, ko biết có trật đc rầy ko, chạy thôi ạ bác Trà.

[Bảo Kê]

Được các nhà sử học tô vẽ lên quá nhiều à ?? Cái này , chắc chắn anh ít đọc sách hơn chú , nhưng cứ thử suy luận logic thế này nhé . Quang Trung - Nguyễn Huệ bị triều đình chính thống nhà Nguyễn xem như giặc cỏ , gọi là "ngờ uỵ Huệ" , và sau khi họ lên nắm được quyền lực thì tiến hành trả thù nhà Tây Sơn vô cùng dã man . Có thể nói là loại bỏ mọi giá trị của QT ra khỏi xã hội đương thời . Ngay đến cả mồ mả của công chúa Lê Ngọc Hân còn bị quật lên vứt xuống sông . Tội nghiệp !!
Thế nhưng tại sao đến tận bây giờ , chúng ta vẫn còn được biết nhiều về ông ?? Tại sao trên đường Chùa Bộc vẫn còn 1 ngôi chùa , ( cái này là tôi nghe còn ko chắc ! :P ) , tại sao hầu như ở tỉnh nào cũng có đường Quang Trung ?? Cái này là nó ko phải được gìn giữ bởi các nhà sử học , mà là được gìn giữ trong lòng dân .
++++++++
Nguyễn Ánh , bị mang tiếng là cõng rắn cắn gà nhà . Cái này chúng ta cũng nên nhìn thoáng 1 chút . Chính trị mà , phải bất chấp thủ đoạn . Lê Chiếu Thống cũng mang tiếng y hệt vậy . Tuy nhiên , tôi vẫn đánh giá Nguyễn Ánh khá cao . Những người lập ra 1 triều đại ko phải là tầm thường , nếu ko muốn nói là rất phi thường . Cho dù triều Nguyễn có mang tiếng xấu do chính sách nhu nhược , và để mất nước vào tay Pháp , để nhân dân lầm than , khổ cực . Và ông cũng được kế thừa cơ nghiệp của các chúa nhà Nguyễn từ Nguyễn Hoàng cho đến đời sau . Nhưng còn nhớ , lúc chạy ra biển , hầu như chỉ có một mình , đồng cam cộng khổ cùng với quân lính . Thuỷ quân Tây Sơn đuổi sát , rất may 1 trận bão đã làm tan đạo quân của Tây Sơn , nên ông mới thoát nạn . Âu cũng là số Trời .
++++++++
Anh tự nhiên lại nghĩ đến QT là bởi vì anh tiếc 2 cái tỉnh Quảng Đông , Quảng Tây của TQ chú ạ . :P :P
Với cả , nghĩ cũng tiếc nếu như để ông sống thêm một thời gian nữa , đủ để thực hiện vài hoài bão của ông thôi . Có thể lịch sử Việt Nam đã khác . Vị trí của nước ta có lẽ cũng khác , như Nhật Bản hiện nay chăng ?? Nghĩ cho cùng thời Minh Trị của Nhật Bản đến bây giờ vẫn còn được nhắc đến như là 1 đòn bẩy cho nền kinh tế của Nhật . Phải ko mọi người ??

[ICQ]

Hịch đánh Thanh:



Đánh cho để dài tóc

Đánh cho để răng đen

Đánh cho nó chích luân bất phản

Đánh cho nó phiến giáp bất hoàn

Đánh cho sử tri Nam quốc anh hùng chi hữu chủ

[Tucurie]

Nói đến Quang Trung,báo cáo là em rất khoái quan tâm đến vụ vợ con của ông ấy.Nghe nói lằng nhằng rắc rối lắm.Bác nào có hứng thú thì chia sẻ cái này với anh em cái.

[Nguyen Van Lang]

Tôi xin kể theo ý của mình bối cảnh lịch sử thời Tây Sơn và họ Nguyễn chiến tranh và lai lịch, kỳ tích của Nguyễn Huệ

Anh em Nguyễn Nhạc, Nguyễn Huệ, Nguyễn Lữ là con của ông Hồ Phi Phúc, do đó họ có tên thật là Hồ Văn Nhạc, Hồ Văn Huệ, Hồ Văn Lữ. Tương truyền, cha ông của họ bị bọn buôn người "Ba bị chín quai" bắt bán cho chúa Nguyễn vào xứ Đàng Trong để cải thiện dân số trong những ngày đầu khai phá miền nam của chúa các Nguyễn. Từ thời Nguyễn Hoàng, đầu thế kỷ 16, hơn 220 năm các chúa Nguyễn cùng nhân dân trong Xứ Đàng Trong vừa chống chọi với chúa Trịnh phía bắc vừa tiến hành xâm lược Chiêm thành và Chân Lạp mở mang gần 1/2 lãnh thổ của Việt Nam ngày nay khiến cho xứ Đàng Trong trở nên hùng cường bậc nhất ở khu vực ASEAN bấy giờ. Mặc dù vậy,họ Nguyễn ở xứ Đàng Trong cuối cùng cũng trở nên suy thoái như những triều đại khác. Nịnh thần Trương Phúc Loan thao túng triều chính khiến cho dân chúng Đàng Trong hết sức lầm than.

Trước tình hình đó khởi nghĩa Tây sơn tất yếu bùng nỗ, họ Hồ ban đầu phải dương cao ngọn cờ phò Nguyễn diệt Trương, cướp giàu cho nghèo... để kêu gọi nhiều tầng lớp theo mình. Khi phong trào Tây sơn mới bùng nỗ Văn Huệ vẫn còn là một thiếu niên, sau đó mấy năm ông được 18 tuổi bắt đầu cầm quân chiến đấu. Văn Huệ cũng theo sự chỉ đạo của đệ nhất trại chủ Văn Nhạc - người khởi xướng phong trào Tây Sơn - cùng nhau đổi họ thành họ Nguyễn để càng thuận lợi khởi nghĩa. Nguyễn Huệ có họ Nguyễn là do vậy.

Trong ba anh em, Nguyễn Huệ chẳng những có tài hơn cả mà còn là bậc dũng tướng hiếm có của người Việt ta từ trước đến nay: tiêu diệt tận gốc Vua Lê, chúa Trịnh ở phía Bắc, đánh tan quân Thanh, quân Xiêm, nhiều lần thắng trận và truy bắt Nguyễn Ánh.

Tuy chưa tiêu diệt hoàn toàn họ Nguyễn nhưng nội bộ Tây Sơn đã mau chóng chia rẻ khiến cho nước ta bấy giờ có tới hai vua và một chúa-Nguyễn Vương Ánh ở Gia Định, Vua Quang Trung (Bắc), Trung Ương Hoàng Đế Nguyễn Nhạc (Trung)- Anh em , bác cháu Tây sơn lại đem quân đánh nhau khiến cho dân chúng rất chán chường. Trong khi đó Nguyễn Ánh chiếm miền nam cũng cố lực luợng đánh trả ra phía bắc. Trong tình hình đó dân ta sau bao năm đỗ máu, can qua mà vẫn không hề được hưởng thái bình nên nhiều người không giúp Tây Sơn nữa, quan lại tướng lĩnh lại chia rẻ rất rối ren do đó Tây Sơn diệt vong là điều không thể tránh khỏi như các tập đoàn phong kíên khác.

Nguyễn Ánh lúc cùng đường cầu viện Pháp nhưng Pháp không đáp ứng, cầu Viện Xiêm thì bị Tây Sơn đánh Bại. Nhưng thế rồi lại được thời mua súng đạn, đóng thuyền chiến, thu phục lòng người, hào kiệt đất Gia Định theo về cuối cùng 1802 Nguyễn Ánh chẳng những lật đổ phong kiến Tây Sơn, trả thù được cho chín đời chúa Nguyễn, mà còn lần đầu tiên thống nhất đất nước và đặt tên là Việt Nam mở đầu một nước Việt Nam thống nhất, độc lập và rộng lớn nhất trong lịch sử. Đến thời Vua Minh Mạng đổi thành nước Đại Nam vì lúc đó vua Minh Mạng đã chiếm hết Campuchia, và gần hết Lào, nước ta có diên tích khoảng gấp đôi bây giờ nên đổi tên Đại Nam cho hợp nghĩa.

Do hận thù dồn nén vì hầu hết hàng ngàn thân thích bị Tây Sơn tàn sát, mồ mã các chúa Nguyễn thì bị sang bằng, nên Nguyễn Ánh đã trả thù bằng cách cho chết với nhiều hình thức khác nhau các võ tướng tùy theo mức độ. Còn hài cốt Nguyễn Huệ, Nguyễn Nhạc bị quật lên, lấy sọ cho làm ống tiểu tiện. Điều này cho thấy các triều đại phong kiến đều có sự thanh trừng không nương tay đối phương khi lập nên triều đại của mình.

Họ Nguyễn làm chúa 9 ở Đàng Trong tiêu diệt các nước Chiêm,Chân lạp, Phù Nam, và có nhiều chư hầu khác. Bị Tây sơn khởi nghĩa đánh đuổi khỏi kinh đô, họ Nguyễn quay lại diệt tây Sơn làm vua Việt Nam độc lập 4 đời (Gia Long, Minh Mang, Thiệu Trị, Tự Đức) rồi bị Pháp xâm luợc, trong thới gian này, các vua nguyễn có các vua Thành Thái, Duy Tân, Hàm Nghi chống Pháp quyết liệt, vua Dục Đức, Kiến Phước, Hiệp Hòa bị quan thần phế truất, hại chết. Ba đời vua cuối cùng Đồng Khánh, Khải Định, Bảo Đại được Pháp dựng lên làm vua không có thực quyền chính trị, gần giống như các vua quân chủ lập hiến hiện nay, Nếu Minh Mạng sống lâu hơn có thể ta vẫn còn giữ được đất ấy.

Nguyễn Huệ có viết thư đòi hai tỉnh Quảng Đông, Quảng Tây, nhưng do mất sớm nên các quan ém luôn không giao cho trung Quốc. Nếu lá thư này tới Vua Thanh không biết vua Thanh có dễ dàng đồng ý không?
Nếu ông còn sống không biết có thể diệt được Nguyễn Ánh hay không trong khi ông không biết xử lý làm sao với Nguyễn Nhạc, Nguyễn Lữ ở Quy Nhơn trở vào Diên Khánh. Có lần ông đem quân vây Thành Quy Nhơn của Nguyễn Nhạc rồi rút về. Sau khi Nguyễn Ánh đem quân đánh ra lần thứ nhất, ông chuẩn bị binh đánh trả thì lại mất rất bí hiểm. Sau đó Nguyễn Nhạc tức vỡ mật chết vì vua Cảnh Thịnh (con Nguyễn Huệ) chiếm được Quy nhơn và xúc phạm Nguyễn Nhạc. Đúng là thời thế. Nếu Nguyễn Huệ còn sống thì chúng ta được như Nhật ngày nay hay không thi...!!!

Phong trào Tây Sơn tồn tại hơn hai muơi năm và Nguyễn Huệ bây giờ được ngợi ca như một anh hùng dân tộc, nhưng Nguyễn Nhạc và Nguyễn Lữ thì không nghe nói nhiều.

Vua Cảnh Thịnh là người tầm thường cuối cùng bị rượt đuổi ra Bắc và bị người dân bắt nộp cho Nguyễn Ánh. Nhà Tây Sơn dứt hẳn. Nhà Tây Sơn kể cả thời gian nổi binh đánh Nguyễn, Lê Trịnh, chống ngoại xâm, xưng vương, đánh lẫn nhau, và bị đánh đuổi vỏn vẹn được 24 năm nhưng để lại một dấu ấn đáng nhớ đáng tự hào về chống ngoại xâm và chống nhà nước áp bức cường quyền trong nước cho dân tộc Việt Nam, nhưng cũng để lại bài học đáng nhớ cho một chế độ chưa làm xong việc trị loạn đã tự mãn, chia rẻ, tranh dành quyền lực, lo hưởng bổng lộc không báo đáp sự lầm than của nhân dân và đã đỗ biết bao xương máu, cơm áo cho chế độ đó, và khi đã đánh mất lòng dân rồi thì tất yếu phải sụp đỗ.

[ron-ron]

BLAM SON UI
SAO MA BAC CO Y KIEN GIONG IEM THIA NHI
THEO EM NGUYEN ANH TUY CO TOI NHUNG ONG TA CUNG CO CONG
LAP RA MOT TRIEU DAI KEO DAI MAY TRAM NAM
MA THU VI NHU NEU KHONG CO NGUYEN ANH
BIET DAU NUOC NAM TA LAI ROI VAO MOT TINH THE HON LOAN KHI NHA TAY SON DA DEN THOI SUY VONG
MOI NGUOI THAY SAO AH?

[ron-ron]

tru`i ui
ma^'y ba'c trong forum di da^u ca? de^ forum mo.c re^u mo^'c le^n ro^`i ne`

[Người Đưa Tin]

Originally posted by Bảo Kê+Mar 20 2003, 11:54 AM--><div class='quotetop'>QUOTE(Bảo Kê @ Mar 20 2003, 11:54 AM)</div><div class='quotemain'>Anh tự nhiên lại nghĩ đến QT là bởi vì anh tiếc 2 cái tỉnh Quảng Đông , Quảng Tây của TQ chú ạ . :P :P
Với cả , nghĩ cũng tiếc nếu như để ông sống thêm một thời gian nữa , đủ để thực hiện vài hoài bão của ông thôi . Có thể lịch sử Việt Nam đã khác . Vị trí của nước ta có lẽ cũng khác , như Nhật Bản hiện nay chăng ?? Nghĩ cho cùng thời Minh Trị của Nhật Bản đến bây giờ vẫn còn được nhắc đến như là 1 đòn bẩy cho nền kinh tế của Nhật . Phải ko mọi người ??
Quoted post
[/b]
Bác tiếc 2 cái tỉnh ấy cũng phải. Em cũng tiếc. Nhưng nếu nói có thêm 2 cái tỉnh ấy mà chúng ta có thể có vị trí như nước Nhật hiện nay thì em cho là lạc quan quá. Trung Hoa rộng lớn là thế, nó không chỉ có Quảng Đông, Quảng Tây, mà còn có cả vùng đồng bằng ven Thái Bình Dương xa tít tắp, 2 châu thổ rộng lớn ở lưu vực sông Trường Giang và Hoàng Hà, cả một kho tài nguyên ở miền trung giáp Tây Tạng ; vậy mà đến giờ, nó vẫn kém nước Nhật đến 6 thứ bậc trong bảng xếp hạng các nền kinh tế lớn nhất thế giới ( cái này chỉ so GDP thôi nha ). Trong khi đó, Quảng ( Đông + Tây ) thời bấy giờ còn hoang sơ, chưa khai thác được là bao. Vậy thì với thực lực của nhà nước Đại Việt thời Quang Trung , chúng ta có thể làm gì để phát huy nguồn lực từ 2 tỉnh đó ? Quang Trung - Nguyễn Huệ tuy có nhiều cải cách tiến bộ, tuy nhiên tầm nhìn của ông vẫn chỉ bó hẹp trong khuôn khổ ý thức hệ của giai cấp nông dân. Tạm thời trong phạm vi hẹp, có thể thấy ông tài giỏi, nhưng khi đặt trong một phạm vi rộng, ta lại phải xét lại. Chính vì điều đó mà Nguyễn Huệ không thể làm một cuộc cách mạng ở Việt Nam, bởi giai cấp nông dân không đại diện cho một phương thức sản xuất nào cả ( các bác có thể thấy trong suốt chiều dài lịch sử, họ chưa hề kiến tạo nên một phương thức sản xuất nào cả ). Minh chứng lớn nhất là sau khi Nguyễn Huệ mất, nhà Tây Sơn nhanh chóng sụp đổ. Vậy thì một triều đại phụ thuộc quá nhiều vào một cá nhân làm sao tồn tại được lâu dài ? Nếu lấy được 2 tỉnh đó, con cháu ông cũng sẽ làm mất nó.

Nếu Nguyễn Huệ có thể tiến hành một cuộc cải cách như Duy tân Minh Trị, ông lại phải đại diện cho ý thức hệ của giai cấp tư sản. Mà xã hội Việt Nam thời đó chưa phân hóa cao đến như vậy. Dù sao đi nữa, chúng ta vẫn tiếc cho một biến cố dang dở mà cái chết của vị lãnh tụ còn nhiều nghi vấn.

<!--QuoteBegin-Nguyen Van Lang@Jan 7 2004, 08:24 AM
Nguyễn Huệ có viết thư đòi hai tỉnh Quảng Đông, Quảng Tây, nhưng do mất sớm nên các quan ém luôn không giao cho trung Quốc. Nếu lá thư này tới Vua Thanh không biết vua Thanh có dễ dàng đồng ý không? [/quote]

Không phải các quan chưa đưa sang Trung Quốc mà đã mang sang rồi, nhưng Quang Trung mất đột ngột nên các quan đành cay đắng trở về. Thế bác ạ ! Không biết bác trích từ nguồn nào ạ ?

Hôm nay chán học quá, em vọc lại chủ đề này của bác Trà cho vui. Càng ngày em càng công nhận bác bách khoa không chịu được.

Hay các bác phiếm luận xem nếu có thêm 2 tỉnh ấy lịch sử chúng ta sẽ đi về đâu ?

[Nothing]

Hê hê, Tin chú làm anh ngượng quá. Sao lại lôi cái bài anh viết từ thời anh còn chã ngố chã ngọng ra thế??

Nhưng mà thôi, chú đã lật ra thì anh đành phải thú nhận với chú là anh chú đọc sách lịch sử Việt Nam cũng hơi bị nhiều chú ạ. Anh bàn với chú dăm điều nhé.

Thứ 1, anh nói liệu nước ta có được như nước Nhật hay ko? Là bởi vì nước Nhật có 1 thời gian kề cận lịch sử hiện đại được lãnh đạo bởi một vị vua rất anh minh và có tầm nhìn xa, gọi là thời Minh Trị. Anh ko hy vọng Quang Trung làm được như vậy nhưng dù sao cũng ko đến nỗi bạc nhược như nhà Nguyễn. Chứ ko phải là vì đòi được 2 tỉnh QĐ - QT mà giàu đâu chú ạ. Hơn nữa chú bảo thời đó hoang sơ là sai. Khu vực đấy mà hoang sơ chắc là còn ở thời khủng long thôi, chứ đến thế kỷ 17-18 thì với đường bờ biển như thế, đất đai đồng bằng phì nhiêu như thế nó là một vùng kinh tế khá phát triển đấy.

Thứ 2, chú dùng cho đúng thuật ngữ, vì ko có cái giai cấp nông dân nào cả. Chỉ có giai cấp công nhân và tầng lớp nông dân thôi. Nguyễn Huệ chú đừng coi là nông dân, thực ra nhà Nguyễn Huệ chưa bao giờ làm ruộng mà là buôn bán (bán trầu), vì thế ông mới có khả năng lãnh đạo và sắp đặt công việc. Hơn nữa, một người lãnh đạo ko cần phải biết tất cả, mà chỉ cần có khả năng đánh giá và dùng người. Bên cạnh Nguyễn Huệ lúc đó, hào kiệt ko thiếu, chỉ tiếc ông mất sớm mà chưa kịp chuẩn bị cho việc ra đi của mình, cũng như chuẩn bị cho đời sau một nền móng vững chắc.

[Trương Vô Kỵ]

Originally posted by Bảo Kê@Mar 20 2003, 12:54 PM
Được các nhà sử học tô vẽ lên quá nhiều à ?? Cái này , chắc chắn anh ít đọc sách hơn chú , nhưng cứ thử suy luận logic thế này nhé . Quang Trung - Nguyễn Huệ bị triều đình chính thống nhà Nguyễn xem như giặc cỏ , gọi là "ngờ uỵ Huệ" , và sau khi họ lên nắm được quyền lực thì tiến hành trả thù nhà Tây Sơn vô cùng dã man . Có thể nói là loại bỏ mọi giá trị của QT ra khỏi xã hội đương thời . Ngay đến cả mồ mả của công chúa Lê Ngọc Hân còn bị quật lên vứt xuống sông . Tội nghiệp !!
Quoted post

Em xin lái đề tài đi chút ít , bàn về công chúa Ngọc Hân ( cái này hồi trước em đọc được , nay trích ra cho bà con cùng coi !
Trên dưới hai trăm năm nay, trong dân gian thường truyền tụng câu ca dao:

Gái đâu có gái lạ đời
Con vua lại lấy hai đời chồng vua

Con vua đây là con vua Hiển tông triều Hậu Lê. Nhà Hậu Lê đóng đô ở Hà nội ngày nay, thời bấy giờ gọi là Ðông đô. Nàng là công chúa Ðông đô. Hai đời chồng vua thì một đời chồng là vua nhà Nguyễn Tây Sơn, còn đời chồng kia là vua sáng lập nhà cựu Nguyễn. Cả hai triều vua Nguyễn Tây Sơn và cựu Nguyễn đều đóng đô ở thành phố Huế ngày nay, thời bấy giờ gọi là Phú Xuân. Nàng là Hoàng hậu Phú Xuân. Vậy nàng là công chúa Ðông đô, Hoàng hậu Phú Xuân. Nàng quả là một nhân vật phi thường. Nàng là ai vậy?

Trong lịch sử cận đại Việt Nam, hễ nói đến công chúa con vua mà lại lấy chồng vua, làm hoàng hậu, là người ta nghĩ ngay đến công chúa Lê Ngọc Hân, con vua Lê Hiển tông, gả làm vợ vua Quang Trung nhà Nguyễn Tây Sơn. dựa vào câu hát dân gian trên đây, người ta lại cho rằng sau khi nhà Tây Sơn mất ngôi, công chúa Lê Ngọc Hân được vua Gia Long lập làm Ðệ Tam cung, cho nên bà là công chúa mà lại lấy chồng hai lần, cả hai đời chồng đều là chồng vua cả. Lại cũng có truyền thuyết cho rằng sau khi nhà Tây Sơn mất ngôi, chung cục của Lê Ngọc Hân vô cùng bi thảm. Bà đã cùng hai con trốn tránh được một thời gian rồi bị bắt và bị xử cực hình.

Sự thực như thế nào? Nàng công chúa Ðông đô, Hoàng hậu Phú Xuân đích thực là ai vậy?

Công chúa Lê Ngọc Hân sinh năm 1771, niên hiệu Cảnh Hưng thứ 32, là công chúa thứ 21 con vua Hiển Tông nhà Hậu Lê. Bà mẹ công chúa Lê Ngọc Hân tên là Nguyễn Thị Huyền, người làng Phù Ninh, huyện Ðông ngàn, tỉnh Bắc ninh. Công chúa Lê Ngọc Hân là em Thái tử Lê Duy Vỹ và là cô Hoàng tự tôn Lê Duy Kỳ tức là người sau này lên nối ngôi vua Lê lấy niên hiệu là Chiêu Thống. Khi Nguyễn Huệ làm tiết chế, thống lĩnh quân đội Tây Sơn ra đánh Bắc Hà với danh nghĩa "Phù Lê diệt Trịnh" vào năm 1786 thì công chúa Lê Ngọc Hân mới 16 tuổi. Vì Nguyễn Huệ một phần nào cũng có bụng tôn phù nhà Lê, mặt khác do sự mối mai thu xếp của Nguyễn Hữu Chỉnh muốn bắc cầu thân gia giữa vua Lê Hiển tông và Tiết chế Nguyễn Huệ, nên vua Lê Hiển tông đã đem công chúa Lê Ngọc Hân gả cho Nguyễn Huệ và phong Nguyễn Huệ làm Nguyên súy dực chính phù vận Uy Quốc công.

Từ cờ thắm trở vời đất bắc
Nghĩa tôn phù vằng vặc bóng dương
Rút dây vâng mệnh phụ hoàng
Thuyền lan chèo quế thuận đường vu quy

Hai vợ chồng Nguyễn Huệ lưu lại Ðông đô một thời gian ngắn. Sau khi vua Lê Hiển tông băng hà, công chúa Lê Ngọc Hân theo chồng về Phú Xuân. Ðến năm 1789, Nguyễn Huệ lên ngôi Hoàng đế, phong cho công chúa Lê Ngọc Hân làm Bắc Cung Hoàng hậu. Thế là nàng công chúa Ðông đô đã trở thành Hoàng hậu Phú Xuân.
Bắc cung Hoàng hậu họ Lê, bà là lá ngọc cành vàng, quê ngoại lại là xứ Kinh Bắc tài hoa văn vật, nên bà là một phụ nữ thông minh, đức hạnh và nhan sắc, thật là vẹn toàn mọi vẻ. Ngày mới thành hôn với Nguyễn Huệ, trên đường đi bái yết các tiên đế ở Thái miếu trở về, Nguyễn Huệ hỏi bà: "Các hoàng tử và công chúa, mấy ai được vinh hạnh như nàng, được thành thân với ta, nàng cảm thấy như thế nào?" Tuy mới 16 tuổi đầu, công chúa Lê Ngọc Hân đã tỏ rõ là người giỏi ứng đối: "Nhà vua quen sống đạm bạc, bổng lộc ít ỏi, các hoàng tử và công chúa đều thanh bạch, nay thiếp được nâng khăn sửa túi cho chúa công, cũng tỷ như giọt nước trên không trung rơi vào nơi lầu son gác tía, thân phận thiếp quả là may mắn hơn cả." Nguyễn Huệ rất đẹp lòng.

Bà có nhiều ảnh hưởng trong các quyết định quan trọng của Nguyễn Huệ. Khi vua Lê Hiển tông băng hà, Nguyễn Huệ đã nghe lời công chúa Lê Ngọc Hân, có ý muốn lập Sùng Nhượng công Duy Cận lên ngôi thiên tử. Nhưng hoàng tộc nhà Lê vì việc đó mà đòi tước bỏ sổ bộ của công chúa. Nguyễn Huệ lại theo lời bà mà chịu lập Hoàng tử tôn Duy Kỳ lên ngôi vua.

Vừa thông minh,vừa khôn khéo, trong thời gian làm Hoàng hậu ở Phú Xuân, công chúa Lê Ngọc Hân chẳng những chỉ làm đẹp lòng Ðức chí tôn mà còn khuynh loát cả triều đình như chúng ta sẽ thấy về sau này ảnh hưởng của bà lớn lao như thế nào trong việc tuyển chọn hoàng hậu cho vua Cảnh Thịnh. Thật vậy, bà đã quyết định đem em gái là công chúa Lê Ngọc Bình, cũng là công chúa con vua Lê Hiển tông như bà, vào làm chính cung cho Hoàng đế nối nghiệp nhà Tây Sơn là vua Cảnh Thịnh Nguyễn Quang Toản.

Công chúa Lê Ngọc Hân lấy Nguyễn Huệ năm 1786, thụ phong Bắc cung Hoàng hậu năm 1789. Bà sinh hạ một trai là Nguyễn Văn Ðức và một gái là Nguyễn Thị Ngọc. Công chúa Lê Ngọc Hân mất năm 1799, đương triều vua Cảnh Thịnh nhà Nguyễn Tây Sơn. Năm đó bà mới 29 tuổi. Bà được truy tặng là Như Ý Trang Thuận Trinh Nhất Vũ Hoàng Hậu.

Công chúa Lê Ngọc Hân vừa thông Hán tự, vừa giỏi quốc văn. Lúc hoàng đế Quang Trung băng hà vào ngày 15 tháng 9 năm 1792, bà mới có 22 tuổi. Bà chỉ mới chung sống với nhà vua vỏn vẹn có 6 năm trời, có được hai mặt con. Làm sao có thể tưởng tượng hết tâm trạng thống khổ của bà lúc bấy giờ. Rất may cho hậu thế là bà có soạn một bài văn tế bằng quốc âm để tế nhà vua. Trong nỗi bất hạnh lớn lao của công chúa Lê Ngọc Hân là cái may mắn tột cùng của nền văn học nước nhà. Bà đã để lại cho đời sau bài Ai Tư Vãn mà tất cả chúng ta đều đã biết. Tuy không thể so sánh ngang hàng với truyện Kim Vân Kiều hay Khúc Ngâm Chinh Phụ, nhưng bài Ai Tư Vãn cũng là một áng văn rất đáng trân trọng, cũng là một vật báu trong kho tàng văn học nước nhà. Trong bài điếu văn có nhiều câu nhiều chữ đọc lên như oán như than, khiến người thưởng lãm cũng thấy nao lòng. Phải là người trong cuộc, và tâm hồn hết sức tinh tế, tình cảm hết sức bén nhảy, mới có thể giải bày tâm trạng bi thương thành những lời thơ não nùng diễm tuyệt nhường ấy! Nỗi buồn nào lê thê bằng nỗi buồn của người góa phụ còn trẻ đau đớn than van về cái chết đột ngột của người chồng vương giả tài cao mà mện đoản:

Khi trận gió hoa bay thấp thoáng
Ngỡ hương trời bảng lảng còn đâu
Vội vàng sửa áo lên chầu
Thương ôi, quạnh quẽ trước lầu nhện giăng!

và niềm xót xa nào bi thiết hơn niềm xót xa của người mẹ trẻ vì thương con còn trứng nước mà chưa thể liều thân cho vẹn chữ tòng:

Quyết liều mong vẹn chữ tòng
Trên rường nào ngại, giữa giòng nào e
Còn trứng nước thương vì đôi chút
Chữ thân tình chưa thoát được đi

Công chúa Lê Ngọc Hân là người tài sắc vẹn toàn. Bà sinh trưởng nơi chốn điện ngọc đền vàng, đã là công chúa con vua lại lấy chồng làm vua. Sau khi Hoàng đế Quang Trung băng hà, Hoàng thái tử Quang Toản lên kế vị, lấy niên hiệu là Cảnh Thịnh. Tuy vua Cảnh Thịnh là con của bà Vũ hoàng Chính hậu họ Phạm, nhưng lúc bấy giờ bà này đã mất, nên công chúa Lê Ngọc Hân được tôn lên ngôi vị Hoàng Thái hậu. Hơn nữa, bà lại còn là chị ruột của công chúa Lê Ngọc Bình lúc bấy giờ là Hoàng hậu vợ vua Cảnh Thịnh. Trong chốn nội đình, địa vị của bà như vậy có thể nói là tột cùng tôn quí.
Năm Kỷ Mùi (1799), niên hiệu Cảnh Thịnh thứ 7, công chúa Lê Ngọc Hân mất, hưởng dương 29 tuổi. Lễ bộ Thượng thư Ðoan Nham hầu Phan Huy Ích phụng chỉ soạn bài văn tế cho Hoàng đế Cảnh Thịnh đích thân đọc trước linh sàng Hoàng thái hậu họ Lê. Bà được truy tặng là Như Ý Trang Thuận Trinh Nhất Vũ Hoàng Hậu. Bài văn tế này đã được Hoa Bằng Hoàng Thúc Trâm tìm thấy và công bố trên tạp chí Tri Tân vào năm 1943 tại Hà nội.

Vậy rõ ràng công chúa Lê Ngọc Hân đã mất tại Phú Xuân, đương triều vua Cảnh Thịnh. Tuy vậy, chung cục của công chúa Lê Ngọc Hân vẫn là một đề tài cho nhiều câu chuyện thành văn hoặc truyền khẩu khác nhau, nhiều khi trái ngược nhau là đằng khác. Nguyên do là sau khi nhà Tây Sơn mất ngôi, con cháu nhà Tây Sơn bị tuyệt diệt, các tài liệu về nhà Tây Sơn bị cấm tàng trữ, nên chẳng còn ai có cơ hội và phương tiện nghiên cứu thân thế và sự nghiệp các nhân vật thời Tây Sơn một cách chính xác và rõ ràng. Các tài liệu về nhà Tây Sơn được lưu hành chỉ thuần một loại là các sử liệu của Quốc Sử Quán triều Nguyễn mà thôi. Hơn nữa, những người đặt chuyện dã sử lại có thói quen dệt gấm thì thường thêm hoa, để cho câu chuyện đượm phần ly kỳ hấp dẫn. Bởi những lẽ đó mà chung cục của công chúa Lê Ngọc Hân được kể lại trong các câu chuyện thành văn hay truyền khẩu đã không đúng với sự thật. Không có câu chuyện nào kể rằng công chúa Lê Ngọc Hân đã chết khi nhà Tây Sơn đang còn trị vì ở Phú Xuân. Ngay cả việc ông Hoa Bằng trên tạp chí Tri Tân năm 1943 xuất bản tại Hà nội đã công bố bài Văn tế Vũ Hoàng hậu do Phan Huy Ích phụng chỉ vua Cảnh Thịnh viết để nhà vua đích thân đọc trước linh sàng công chúa Lê Ngọc Hân, cũng chẳng thay đổi được tình trạng ngộ nhận nói trên. Từ 1943 đến nay, các huyền thoại về công chúa Lê Ngọc Hân truyền tụng trong dân gian cũng như các tuyện dã sử viết về chung cục công chúa Lê Ngọc Hân xuất hiện trên sách báo vẫn cứ một chiều đi theo con đường cũ sai lạc bấy lâu nay. Những truyền thuyết và chuyện dã sử về công chúa Lê Ngọc Hân từ trước đến nay có thể xếp vào hai loại. Loại thứ nhất nói rằng sau khi nhà Tây Sơn mất ngôi, công chúa Lê Ngọc Hân đã đưa hai con đi trốn, sống trà trộn trong dân chúng được một thời gian rồi rốt cục cũng bị phát hiện và bị giải về Huế xử cực hình. Loại thứ hai nói rằng sau khi diệt nhà Tây Sơn, vua Gia Long đã sách lập công chúa Lê Ngọc Hân làm Ðệ Tam cung, và bà đã có hai con với nhà vua là các hoàng tử Quảng Oai công và Thường Tín Quận vương mà từ đường đến nay vẫn còn ở ngoại ô thành phố Huế.

Những truyền thuyết và chuyện dã sử về chung cục của công chúa Lê Ngọc Hân thuộc loại thứ nhất thì đại thể về nội dung đều giống nhau, có khác biệt là chỉ khác biệt về địa điểm đi lánh nạn mà thôi. Sau khi nhà Tây Sơn mất, công chúa Lê Ngọc Hân đem hai con chạy trốn vào Quảng nam, sống trà trộn trong dân chúng được một thời gian, cuối cùng bị phát hiện, bị bắt đưa về Phú Xuân và bị xử án tam ban triều điển.

Nhiều truyền thuyết khác thì nói rằng công chúa Lê Ngọc Hân đem các con chạy trốn vào quê chồng ở Bình Định, rồi cũng bị bắt và cũng bị xử cực hình như đã nói ở trên. Trong những thập niên 60, 70 lại có những câu chuyện ly kỳ hơn về chung cục của công chúa Lê Ngọc Hân, cả thành văn lẫn truyền khẩu, theo đó thì công chúa Lê Ngọc Hân đã mang các con chạy trốn vào tận Ðồng nai Gia định, nhờ đó mà tránh được tai mắt và nanh vuốt kẻ thù. Nhiều câu chuyện truyền miệng lại còn đi xa hơn, kể rằng sau khi nuôi dạy các con khôn lớn nên người, công chúa đã thí phát, tu hành đắc đạo và trở thành Giáo chủ của giáo phái Bửu Sơn Kỳ Hương. Nhiều người trong Nam mang họ Nguyễn lại tự nhận là hậu duệ của Hoàng tử Nguyễn Văn Ðức - con Ðại đế Quang Trung và Vũ Hoàng hậu Lê Ngọc Hân. Gần đây, ở hải ngoại lại có một vài tác giả viết dã sử về chung cục của công chúa Lê Ngọc Hân, viết rằng sau khi Ðông đô thất thủ, nhà Tây Sơn mất ngôi, công chúa đã đem hai con chạy trốn về một vùng quê hẻo lánh ở Hải dương, sống lén lút trà trộn trong dân chúng được một thời gian rồi rút cục cũng bị phát hiện, bị bắt và bị giải về Phú Xuân lãnh án tử hình.

Tất cả những câu chuyện về chung cục bi thương huyền hoặc của công chúa Lê Ngọc Hân là hoàn toàn không phù hợp với sự thật lịch sử bởi một lẽ giản đơn và rõ ràng là công chúa Lê Ngọc Hân đã chết khi nhà Tây Sơn chưa mất ngôi. Công chúa Lê Ngọc Hân mất vào năm 1799, dưới triều vua Cảnh Thịnh, nghĩa là trước khi kinh thành Phú Xuân thất thủ. Công chúa Lê Ngọc Hân đã được truy tặng là Như Ý Trang Thuận Trinh Nhất Vũ Hoàng Hậu. Công chúa Lê Ngọc Hân đã được ma chay tống táng tại kinh thành theo đúng nghi thức vương giả dành cho một bậc mẫu nghi thiên hạ. Bằng chứng hùng hồn là bài văn tế Vũ Hoàng Hậu tìm thấy trong Dụ Am Văn Tập của Phan Huy Ích mà Hoa Bằng Hoàng Thúc Trâm đã công bố trên tạp chí Tri Tân vào năm 1943 tại Hà nội. Công chúa Lê Ngọc Hân đã chết đương thời vua Cảnh Thịnh trị vì thì làm gì có câu chuyện công chúa Lê Ngọc Hân phải lâm cảnh bôn ba lưu lạc sau khi nhà Tây Sơn mất ngôi.

Các truyền thuyết và truyện dã sử về chung cục của công chúa Lê Ngọc Hân thuộc loại thứ hai so với những câu chuyện trên đây thì ly kỳ hơn và chứa đựng nhiều tình tiết hư cấu xoay quanh các sự kiện lịch sử có thật. Thí dụ có chuyện kể rằng đầu năm Tân Dậu 1801, Nguyễn vương theo kế sách "Tượng kỳ khí xa" của Nguyễn Văn Thành, đã bỏ rơi Võ Tánh bị vây trong thành Bình Định để đem toàn lực ra đánh úp Phú Xuân. Ngày mồng 1 tháng 5 năm Tân Dậu, Nguyễn vương vào cửa Tư Dung, đến tối vượt phá Hà trung tiến chiếm bến đò Trừng Hà, ngày hôm sau đánh tan quân của vua Cảnh Thịnh ở cửa Eo và sáng ngày mồng 3 tháng 5 đem đại binh vào thành Phú Xuân dụng quân thần tốc đến độ vua Cảnh Thịnh thua chạy không kịp mang theo gia quyến. Tối hôm mồng 3 tháng 5 năm Tân Dậu, Nguyễn vương đi tuần tra trong thành và đã gặp người thiếu phụ vương giả để rồi nên duyên vợ chồng.

Lại có chuyện kể rằng khi vua Gia Long quyết định sách lập công chúa Lê Ngọc Hân làm Ðệ Tam cung, triều thần có người can gián, cho rằng công chúa chỉ là vật dư thừa của Tây Sơn, và nhà vua đã trả lời rằng chúng ta tiêu diệt Ngụy Tây thì giang san này, thành quách này, nhất nhất há chẳng phải lấy lại từ tay Ngụy Tây hay sao, như thế cũng là vật dư thừa của Tây Sơn vậy.

Lại có chuyện kể rằng sau khi vua Gia Long băng hà, Quảng Oai công yểu tử, Thường Tín Quận vương đã lập phủ đệ riêng, thì Ðệ Tam cung Lê Ngọc Hân lui về dưỡng già tại quê mẹ ở Bắc ninh cho đến lúc lâm chung. Tình cảnh công chúa "vinh diệu một đời có thể nói là cùng tột, thế mà trong những ngày xế bóng lưu lạc nơi quê ngoại, tưởng tới chuyện xưa cảnh cũ, há chẳng nao lòng mà than thở cho Tạo vật đã khéo trêu ngươi, không có việc gì lại không xảy ra được khiến phát sinh nỗi cảm khái vô cùng cho cuộc sống phù du!"

(Hậu hứa Bắc quy tùng mẫu thị hương quán trú ư Bắc ninh nhi chung yên. Khảo chúa tiểu tắc vi hoàng nữ, trưởng tắc vi hoàng hậu, kế vị hoàng thái hậu. Kỳ nhất sinh chi vinh diệu khả vị cực hỉ. Cập kỳ vãn niên bất miễn ư lưu lạc, tưởng Chúa ư thử thì phủ kim tư tích, xúc cảnh hưng hoài, ninh bất trướng nhiên thán Tạo vật chi lộng nhân, mỹ sở bất chí, nhi sinh vô cùng chi cảm khái tai!)

(Ngọc Hân công Chúa dật sự, Nam Phong Tạp chí, số 103, 1926)

Nhưng độc đáo hơn hết, phải kể đến bản gia phả của họ Nguyễn hoàng tộc. Ðó là cuốn Hoàng Triều Ngọc Phả, bản quốc ngữ, do Tôn Nhân Phủ biên soạn và ấn hành dưới triều vua Thành Thái. Trong cuốn sách này, ở các chương nói về Quảng Oai công và Thường Tín Quận vương con vua Gia Long, rõ ràng mẹ đẻ của ngài được ghi là Công chúa Lê Ngọc Hân, con vua Hiển Tông nhà Hậu Lê. Thật là rõ ràng và chính xác như một cộng một là hai, như hai cộng hai là bốn, không còn bàn cãi gì nữa cả. Người viết đã chính mắt được đọc những dòng chữ đó vào năm 1988 tại nhà nhạc phụ, sách do ông Tôn Thất Yên đưa cho mượn. Ông Tôn Thất Yên lúc bấy giờ là người được hội đồng Nguyễn Phước tộc ủy thác điều hành công việc thường ngày của Hội đồng Nguyễn Phước tộc ở Sài gòn, và được hội Trung Việt Ái hữu ủy thác trông nom quản lý nghĩa trang Gò Dưa, Thủ đức.

Quảng Oai công và Thường Tín Quận vương là những nhân vật có thật, tuy rằng Quảng Oai công yểu tử và Thường Tín Quận vương ngày nay không có con cháu nối dòng, nhưng từ đường các ngài hiện nay ở vùng ven đô Huế vẫn còn hương khói, các bài phiên hệ thi về phần các ngài vẫn còn được truyền tụng, vì vậy việc gia phả hoàng tộc do Tôn Nhân Phủ ấn hành ghi rằng mẹ đẻ các ngài đích thị là công chúa Lê Ngọc Hân là một sự kiện không thể không lấy làm trọng yếu hàng đầu trong việc nghiên cứu chung cục của công chúa Lê Ngọc Hân.

Vậy thì vấn đề được đặt ra là công chúa Lê Ngọc Hân có lấy vua Gia Long hay không. Nếu công chúa Lê Ngọc Hân không lấy vua Gia Long thì không còn có vấn đề công chúa Lê Ngọc Hân được sách lập làm Ðệ Tam cung, cũng như không còn có sự kiện công chúa Lê Ngọc Hân là mẹ đẻ các hoàng tử Quảng Oai công và Thường Tín Quận vương. Mà chúng ta đã biết địch xác là công chúa Lê Ngọc Hân chết vào năm 1799, dưới triều vua Cảnh thịnh, khi nhà Tây Sơn chưa mất ngôi, vậy thì khi vua Gia Long tiến quân vào thành Phú Xuân tháng 5 năm Tân Dậu, dương lịch 1801, thì công chúa Lê Ngọc Hân đã mất trước đó hai năm, hình hài đã nằm sâu dưới lòng đất lạnh, thì làm sao sống lại kết duyên vợ chồng với vì vua chiến thắng. Bởi lẽ đó, những câu chuyện thêu dệt chung quanh việc công chúa Lê Ngọc Hân lại một lần nữa lấy chồng vua là hoàn toàn không có căn cứ, là hoàn toàn sai sự thật.

Nhưng còn cuốn ngọc phả bản quốc ngữ của Tôn Nhân Phủ đã khẳng định công chúa Lê Ngọc Hân là mẹ đẻ của Quảng Oai công và Thường Tín Quận vương? Xin thưa ngay rằng cuốn gia phả này là bản quốc ngữ, không phải bản hán văn, lại không phải do Quốc sử quán biên soạn mà là tác phẩm phiên dịch của Tôn Nhân Phủ từ bản hán văn cũng của Tôn Nhân Phủ mà ra, mà bản hán văn này thì trong các chương nói về Quảng Oai công và Thường Tín Quận vương đã viết rằng mẹ các ngài là công chúa Lê Ngọc, con vua Hiển Tông nhà Hậu Lê. Cái lối hành văn cổ điển bằng Hán tự thì có khi nào nêu rõ tục danh đâu. Mà tác giả bản Hán văn khi viết rằng mẹ các ngài là công chúa Lê Ngọc, con vua Hiển tông nhà Hậu Lê, thì đã chắc đâu muốn khẳng định rằng đó là công chúa Lê Ngọc Hân. Biết đâu tác giả bản Hán văn muốn nói đến một nàng công chúa Lê Ngọc khác, cũng con vua Hiển tông nhà Hậu Lê? Mà điều này thì những người phiên dịch ra quốc ngữ đã không hề hay biết, lại thêm nặng tình tân học, viết lách trình bày việc gì cũng muốn tách bạch rõ ràng nên đã phiên dịch nhóm chữ "Công chúa Lê Ngọc, con vua Hiển tông" thành "Công chúa Lê Ngọc Hân, con vua Hiển Tông" theo sở kiến chủ quan của mình.

Như vậy rõ ràng hai hoàng tử Quảng Oai công và Thường Tín Quận vương, con vua Gia Long, đích thực là cháu ngoại vua Hiển Tông nhà Hậu Lê. Chỉ vì bản quốc ngữ do sở kiến chủ quan của người phiên dịch đã khẳng định mẹ đẻ hai ngài là công chúa Lê Ngọc Hân thay vì cứ để là công chúa Lê Ngọc như nguyên bản hán tự, nên mới nảy sinh ra điểm phi lý là người đã chết mấy năm trước đó bây giờ còn đâu mà lại lần nữa đi lấy chồng để rồi sinh đậng hai con trai. Lại nữa cuốn Hoàng Triều Ngọc Phả của Tôn Nhân Phủ là gia phả thành văn của Nguyễn Phước tộc, là tài liệu chính thức về phả hệ hoàng phái, không thể nào được trước tác tùy tiện và thiếu chính xác được. Bởi vậy, Quảng Oai công và Thường Tín Quận vương đích thực là cháu ngoại vua Hiển Tông nhà Hậu Lê, mẹ là công chúa Lê Ngọc, nên trong gia phả mới ghi chép rõ ràng như vậy. cũng không thể có trường hợp thấy sang bắt quàng làm họ, thấy công chúa con vua lá ngọc cành vàng bèn nhận càng là bên ngoại cho thêm phần vẻ vang, bởi một lẽ giản đơn họ Nguyễn cũng là đại quý tộc, đã ở ngôi chúa Nam Hà ba trăm năm rồi, và hiện tại đang giữ ngôi vua thống nhất thiên hạ.cho nên một khi mà Hoàng Triều Ngọc Phả của Tôn Nhân Phủ đã ghi chép như vậy thì Quảng Oai công và Thường Tín Quận vương con của vua Gia Long đích thực là cháu ngoại vua Hiển tông nhà Hậu Lê. Nhưng nếu đã khẳng định rằng mẹ đẻ của Quảng Oai công và Thường Tín Quận vương không phải là công chúa Lê Ngọc Hân thì đương nhiên phải nêu vấn đề mẹ đẻ các ngài là công chúa con vua, cũng đã có một đời chồng trước là chồng vua, bây giờ lấy đời chồng hai là vua Gia Long sinh hạ được hai hoàng tử. Mẹ đẻ của các ngài quả là một nhân vật dị thường đúng như lời truyền tụng của nhân gian trong gần hai trăm năm nay:

Gái đâu có gái lạ đời
Con vua lại lấy hai đời chồng vua.

Con vua là con vua Lê Hiển tông nhà Hậu Lê. Hai đời chồng vua thì đời chồng vua trước là vua Cảnh Thịnh nhà Nguyễn Tây Sơn, còn đời chồng vua thứ hai là vua Gia Long, vua sáng nghiệp nhà cựu Nguyễn. Bà là công chúa Lê Ngọc Bình, công chúa con vua Hiển tông nhà Hậu Lê, em ruột công chúa Lê Ngọc Hân, là Chính cung Hoàng hậu vua Cảnh Thịnh nhà Nguyễn Tây Sơn, Ðệ Tam cung vua Gia Long nhà cựu Nguyễn, mẹ đẻ các hoàng tử Quảng Oai công "sinh năm 1809" và Thường Tín Quận vương "sinh năm 1810".

Thân thế và sự nghiệp hai bà Lê Ngọc Hân và Lê Ngọc Bình có nhiều điểm tương đồng, mà những điểm tương đồng đó lại là những điểm rất căn bản. Hai bà đều là công chúa con vua Hiển Tông nhà Hậu Lê, hai bà đều sinh trưởng ở ngoài Bắc, nghĩa là cả hai đều là công chúa Ðông đô. Lớn lên hai bà đều lấy chồng trong Trung, chồng của hai bà đều là hoàng đế nhà Nguyễn Tây Sơn, nghĩa là cả hai bà đều là Hoàng hậu Phú Xuân. Do những điểm tương đồng căn bản đó mà những câu chuyện truyền tụng về cuộc đời hai bà đan kết vào nhau, theo với không gian và thời gian mà dần dà thay đổi, để rồi lẫn lộn với nhau, cuối cùng thì chuyện có thật về người này trở thành chuyện huyền thoại của người kia. Nói rõ hơn, công chúa Lê Ngọc Hân chỉ lấy chồng một lần, còn công chúa Lê Ngọc Bình, sau khi nhà Tây Sơn mất ngôi, mới được vua Gia Long sách lập làm Ðệ Tam cung, mới là người phụ nữ lạ thường "con vua lại lấy hai đời chồng vua".

Ðiều đáng lưu ý là chính sử nhà Cựu Nguyễn không nói gì về công chúa Lê Ngọc Bình, còn các sử liệu liên quan đến nhà Nguyễn Tây Sơn thì tất nhiên dưới triều nhà cựu Nguyễn đã không được lưu hành, tàng trữ. Lại nữa, sự nghiệp của hai hoàng đế Quang Trung và Cảnh Thịnh khác biệt nhau một vực một trời, cho nên sử Tàu, sử ta trong Nam, ngoài Bắc, đâu đâu cũng nói nhiều về vua cha mà ít khi đề cập đến vua con, do đó mà có hệ luận tất yếu là những gì liên quan đến vua cha thì người đời đều biết nhiều hơn những gì liên quan đến vua con. Bản thân công chúa Lê Ngọc Hân cũng có nhiều điểm sắc sảo lanh lợi hơn công chúa Lê Ngọc Bình, nhất là công chúa Lê Ngọc Hân đã thông Hán tự lại còn giỏi quốc âm, nổi tiếng vì bài Ai Tư Vãn. Bởi các lẽ đó mà từ trước đến nay chúng ta chỉ nghe nói đến công chúa Lê Ngọc Hân mà không nghe ai đề cập đến công chúa Lê Ngọc Bình. Chỉ từ sau năm 1975, ty thông tin Văn hoá Nghĩa Bình ấn hành và phổ biến một số tài liệu liên quan đến thân thế và sự nghiệp các nhân vật đời Tây Sơn, chúng ta mới bắt đầu chú ý các nhân vật như Lê Ngọc Bình, là công chúa con vua Hiển tông nhà Hậu Lê và là Chính cung Hoàng hậu vua Cảnh Thịnh Nguyễn Quang Toản.

Theo các tài liệu do ty Văn hóa Nghĩa Bình công bố, vua Cảnh Thịnh và công chúa Lê Ngọc Bình đồng trang lứa với nhau. Vua Cản Thịnh sinh năm 1783, đúng như Ðại Nam Chính Biên Liệt truyện và các phúc trình của các giáo sĩ Longer và Le Labousse gởi cho Phái bộ Truyền giáo Nam Hà đã ghi chép. Như vậy, ngày công chúa Lê Ngọc Hân vầy duyên cá nước với Tiết chế Nguyễn Huệ (1786) thì công chúa Lê Ngọc Bình mới có 4 tuổi. Ðến năm Bính Ngọ (1792), vua Quang Trung mất, vua Cảnh Thịnh lên nối ngôi, cả nhà vua lẫn công chúa mới được 10 tuổi. Thời gian này cả hai đang ở tuổi trúc mã thanh mai. Những năm tiếp theo là những năm Thái sư Bùi Ðắc Tuyên chuyên quyền nên chắc chắn là công chúa Lê Ngọc Hân dù đã có ý định vẫn chưa thể thực hiện việc kết hợp sắt cầm cho em gái với con chồng. Phải đợi đến sau chính biến năm Ất Mão (1795), phe cánh Thái sư Bùi Ðắc Tuyên bị dẹp tan, công chúa Lê Ngọc Hân mới có điều kiện thu xếp đưa em gái lên ngôi Chính cung Hoàng hậu.

Lúc này, các bề tôi thân tín lục tục trở về triều, công chúa Lê Ngọc Hân củng cố lại thế lực trong chốn nội đình và có ảnh hưởng quyết định đến công việc triều đình, thì cũng là lúc công chúa Lê Ngọc Bình vừa được 13 tuổi. Như vậy, công chúa Lê Ngọc Hân đối với công chúa Lê Ngọc Bình thì vừa là chị ruột, vừa là mẹ chồng. Cả hai đều là công chúa Ðông đô con vua Hiển tông nhà Hậu Lê. Cả hai đều trở thành Hoàng hậu Phú Xuân, công chúa Lê Ngọc Hân là Bắc cung Hoàng hậu của Thái tổ Vũ Hoàng đế, công chúa Lê Ngọc Bình là Chính cung Hoàng hậu của vua Cảnh Thịnh Nguyễn Quang Toản. Ðến năm Kỷ Mùi (1799), niên hiệu Cảnh Thịnh thứ 7, công chúa Lê Ngọc Hân mất, công chúa Lê Ngọc Bình vừa được 17 tuổi. Ðến năm Tân Dậu (1801), niên hiệu Cảnh Thịnh thứ 9, kinh thành Phú Xuân thất thủ, vua Cảnh Thịnh chạy ra Bắc hà không kịp mang theo gia quyến, thì công chúa Lê Ngọc Bình chỉ có 19 tuổi, nếu tính tuổi theo lối ngày nay thì công chúa Lê Ngọc Bình chỉ mới 18 tuổi mà thôi. Chính vào thời điểm này Ðại Nguyên súy Tổng Quốc chính Nguyễn Phúc Ánh gặp công chúa Lê Ngọc Bình và năm sau, tức là năm Nhâm Tuất (1802), Nguyễn vương lên ngôi Hoàng đế, lấy niên hiệu là Gia Long, và sắc phong công chúa Lê Ngọc Bình là Ðệ Tam cung, năm ấy công chúa Lê Ngọc Bình vừa tròn 20 tuổi.
Tóm lại việc nhà vua Gia Long sách lập công chúa Lê Ngọc Bình, công chúa con vua Hiển tông nhà Hậu Lê, Hoàng hậu vợ vua Cảnh Thịnh nhà Nguyễn Tây Sơn, làm Ðệ Tam cung là một sự kiện lịch sử có thật rõ ràng và chính xác, mặc dù chính sử nhà Nguyễn không đề cập đến. Công chúa Lê Ngọc Bình là em ruột công chúa Lê Ngọc Hân. Cả hai đều là công chúa Ðông đô, đều được sắc phong Hoàng hậu Phú Xuân. Nhiều câu chuyện truyền tụng trong dân gian đều thêu dệt chung quanh cuộc đời hai bà đan kết vào nhau, lẫn lộn vào nhau, thay đổi dần dà với thời gian và không gian, và đặc biệt là không mấy ai biết đến công chúa Lê Ngọc Bình mà chỉ biết có công chúa Lê Ngọc Hân thôi, nên cuối cùng, có nhiều chuyện đời thực của bà này lại trở thành huyền thoại về bà kia.

Vậy từ nay chúng ta hãy dứt khoát khẳng định sự kiện công chúa Lê Ngọc Hân chỉ có một đời chồng, và chung cục của bà vẫn là giàu sang tôn quý. Bà là Bắc cung Hoàng hậu của vua Quang Trung, và bà đã chết dưới triều vua Cảnh Thịnh, khi nhà Tây Sơn chưa mất ngôi. Còn người phụ nữ lạ thường đã là công chúa con vua lại lấy hai đời chồng vua là công chúa Lê Ngọc Bình, em ruột công chúa Lê Ngọc Hân. Công chúa Lê Ngọc Bình là con vua Hiển tông nhà Hậu Lê, có đời chồng thứ nhất là vua Cảnh Thịnh nhà Nguyễn Tây Sơn và đời chồng thứ hai là vua Gia Long nhà cựu Nguyễn, đúng như câu ca dao trong dân gian vẫn còn truyền tụng đến ngày nay:

Gái đâu có gái lạ đời
Con vua lại lấy hai đời chồng vua.

(trích Giai phẩm Xuân TÂY SƠN Mậu Dần 1998)

[Đạt Ma]

Cái Quảng Đông, Quảng Tây ngày xưa bác Mao xin trả lại cho ta đấy, nhưng nghe đâu ta bảo thôi, các đồng chí cứ giữ lại mà dùng he he eh ehe ....... Mấy chú Tàu hài !

[Người Đưa Tin]

Hôm qua về phòng em xuýt xoa với anh Dũng ( V3 - 00- 03 ) trên Diễn đàn có anh Quản trị bách khoa lắm. Anh Dũng bảo, bọn lớp tự nhiên thích học cái gì chả giỏi được. Dù sao thì cũng đúng với trường hợp của anh. Em lạy anh Trà lạy nữa. Giờ em với bác bàn tiếp, hì !
Originally posted by Nothing@Jan 9 2005, 09:55 PM
Thứ 1, anh nói liệu nước ta có được như nước Nhật hay ko? Là bởi vì nước Nhật có 1 thời gian kề cận lịch sử hiện đại được lãnh đạo bởi một vị vua rất anh minh và có tầm nhìn xa, gọi là thời Minh Trị. Anh ko hy vọng Quang Trung làm được như vậy nhưng dù sao cũng ko đến nỗi bạc nhược như nhà Nguyễn. Chứ ko phải là vì đòi được 2 tỉnh QĐ - QT mà giàu đâu chú ạ. Hơn nữa chú bảo thời đó hoang sơ là sai. Khu vực đấy mà hoang sơ chắc là còn ở thời khủng long thôi, chứ đến thế kỷ 17-18 thì với đường bờ biển như thế, đất đai đồng bằng phì nhiêu như thế nó là một vùng kinh tế khá phát triển đấy.

Tỉnh Quảng Tây bây giờ vẫn là một tỉnh nghèo của Trung Quốc anh ạ. Quảng Đông lại thuộc dải ven biển, không nói làm gì. Nhưng anh xem lại hộ em với. Thời đó Quảng Đông và Quảng Tây thực sự không như anh nói đâu ạ. Trứơc hết anh so sánh 2 bản đồ này xem 2 tỉnh này có đồng bằng rộng lớn không đã.

http://img.photobucket.com/albums/v622/nguoiduatinls/china20map.jpg

http://img.photobucket.com/albums/v622/nguoiduatinls/china-map.gif

Thế anh ạ. Hai tỉnh này khá xa lưu vực sông Trừơng Giang, đành rằng có đồng bằng như không đến nỗi rộng, lại xen kẽ núi non. Nó nghiêng về vùng trung du hơn ( trừ phần ven biển ).

Thời đó, ( khoảng 1780-1790 ), đến Hồng Kông cũng chỉ là một xóm chài nhỏ, thi thoảng có tàu thuyền vãng lai. sau này, với con mắt chiến lược của mình, người Anh mới đòi ăn Hồng Kông. Quảng Đông và Quảng Tây thời đó hoàn toàn không phải là vùng phát triển. Rất tiếc vì chiều nay thi rồi, nếu không em sẽ tìm tài liệu chứng minh rõ ràng.

Thứ 2, chú dùng cho đúng thuật ngữ, vì ko có cái giai cấp nông dân nào cả. Chỉ có giai cấp công nhân và tầng lớp nông dân thôi. Nguyễn Huệ chú đừng coi là nông dân, thực ra nhà Nguyễn Huệ chưa bao giờ làm ruộng mà là buôn bán (bán trầu), vì thế ông mới có khả năng lãnh đạo và sắp đặt công việc. Hơn nữa, một người lãnh đạo ko cần phải biết tất cả, mà chỉ cần có khả năng đánh giá và dùng người. Bên cạnh Nguyễn Huệ lúc đó, hào kiệt ko thiếu, chỉ tiếc ông mất sớm mà chưa kịp chuẩn bị cho việc ra đi của mình, cũng như chuẩn bị cho đời sau một nền móng vững chắc.

Em sợ anh nhầm chỗ này ạ. Nông dân đã là một giai cấp và từ xã hội phong kiến đến nay, nó đã là một giai cấp rồi đấy anh. Anh xem mấy cái này đã :

Được vậy vì Đảng chúng tôi đã xác định ngày càng rõ hơn con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam thông qua việc phát huy sức mạnh đại đoàn kết dân tộc trên nền tảng liên minh giữa giai cấp công nhân với giai cấp nông dân và đội ngũ trí thức do Đảng lãnh đạo, xây dựng thể chế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa; - TBT Nông Đức Mạnh - www.mofa.gov.vn (http://www.mofa.gov.vn/cs_doingoai/pbld/ns04081814260933) - Trang này của Bộ Ngoại giao.

Hội thi nông dân sản xuất lúa giỏi toàn tỉnh năm 2004 đã thành công tốt đẹp. Đồng chí Trần Đình Cao, Giám đốc Sở NN-PTNT, Trường Ban tổ chức hội thi cho rằng: Hội thi không chỉ thể hiện phong trào thâm canh và ứng dụng những tiến bộ kỹ thuật mới vào sản xuất lúa ở các địa phương trong tỉnh mà còn thể hiện phong trào văn hoá văn nghệ của giai cấp nông dân trong tỉnh thông qua lời ca tiếng hát của những người nông dân ở màn chào hỏi tại hội thi. -www.cpv.org.vn (http://www.cpv.org.vn/details.asp?topic=8&subtopic=28&id=BT24120437416) - Trang này của Đảng nhà ta.

Vậy là nông dân đúng là một giai cấp phải không anh ? Khi nào thi xong cái môn Lịch sử văn minh khốn khổ này em sẽ bàn với anh nhiều hơn. Giờ em về đây. Ôi khiếp, em được cái vô lo vô nghĩ !

[Đạt Ma]

Bần tăng ủng hộ Tin thí chủ: Thí chủ cố lập luận thêm tý nữa, Thiu thí chủ sắp được Tin thí chủ xếp vào hàng chã rồi đấy ạ!
Thiện tai , thiện tai hê hê hê .... :P

[Nothing]

Hôm qua, anh viết xong cái nông dân với cả farmer, anh cũng thấy hơi ngường ngượng nhưng anh chủ quan ko google xem lại xem làm sao. Thôi thế anh nhận anh sai.

Còn anh thật chú, cứ lấy lại 2 tỉnh Quảng Đông, Quảng Tây là diện tích nước ta đã to ra bao nhiêu rồi, hơn nữa đấy mới là đất khởi phát của bộ tộc Việt. Chính xác là Lạc Việt, lấy con chim lạc làm con vật thờ cúng, thường đội mũ lông chim, ví mình như con rồng cháu tiên. Cái này chắc các chú biết. Sau này bị các dân tộc phương Bắc đập cho dạt dần xuống vùng đồng bằng sông Hồng ngày nay. Cách đây ít lâu, anh có đọc về một dân tộc ở ven biển của tỉnh nào đấy thuộc Lưỡng Quảng, có phong tục tập quán giống hệt người Việt, người ta cho rằng đấy là dân tộc còn sót lại của tộc Việt.

Mà Tin ko nhìn ra nhỉ?? Lấy được Lưỡng Quảng coi như mình ăn đứt cái Vịnh Bắc Bộ, cbn chứ, thế thì cứ gọi là xông xênh, chú nghĩ phải không?

[Người Đưa Tin]

Originally posted by Nothing@Jan 10 2005, 05:36 PM
Mà Tin ko nhìn ra nhỉ?? Lấy được Lưỡng Quảng coi như mình ăn đứt cái Vịnh Bắc Bộ, cbn chứ, thế thì cứ gọi là xông xênh, chú nghĩ phải không?
Quoted post

Vâng, anh nghĩ thế cũng phải. Đúng là tầm nhìn lãnh tụ có khác. Được thế ta đỡ phải tranh nhau với nó làm gì. Lại được Hồng Kông, Macao, Hải Nam, tha hồ hốt bạc. Tuy nhiên điều quyết định lại là đường lối phát triển của Nhà nước . Cứ cho Nguyễn Huệ tài đi, thì nói về mặt bằng chung, năng lực lãnh đạo của người Việt ta còn thấp kém, chứ chưa được như Càn Long, Ung Chính, ông Đặng, ông Giang, ông Hồ ở Trung Quốc ( cái này là cô dạy Triết em nói nha ). Biết có khai thác hay ít nhất là giữ được cái đất vừa đòi lại ấy không ?

Dù sao đặt ra một điều kiện thay đổi lịch sử thì có đến Bác Hồ nhà mình cũng không thể nói được. Đại tướng Vương Thừa Vũ có nói : Nếu không thắng trận Điện Biên, thì cuộc kháng chiến chống Pháp có thể kéo dài thêm 10 năm. Nhưng ở nước ta, ngoài Nguyễn Bỉnh Khiêm ra, chẳng có ai nói trước được lịch sử, phải không anh? Dù sao em vẫn công nhận với anh một điều là nếu lấy được 2 tỉnh đó, nước ta sẽ có nhiều cơ hội phát triển hơn bây giờ nhiều. Chúng ta đã có thể đang rung đùi chỉnh toutpad tại một hotspot nào đó chứ không cọc cạch với, ví dụ như với cái bàn phím của em bây giờ. Càng nghĩ càng tiếc đứt ruột ! Số trời đen bạc với dân ta thật !

[ctlamson]

Originally posted by Nguyen Van Lang+Jan 7 2004, 08:24 AM--><div class='quotetop'>QUOTE(Nguyen Van Lang @ Jan 7 2004, 08:24 AM)</div><div class='quotemain'>Anh em Nguyễn Nhạc, Nguyễn Huệ, Nguyễn Lữ là con của ông Hồ Phi Phúc, do đó họ có tên thật là Hồ Văn Nhạc, Hồ Văn Huệ, Hồ Văn Lữ. Tương truyền, cha ông của họ bị bọn buôn người "Ba bị chín quai" bắt bán cho chúa Nguyễn vào xứ Đàng Trong để cải thiện dân số trong những ngày đầu khai phá miền nam của chúa các Nguyễn
Quoted post
[/b]
Hồi cấp 3 học Sử, cô Ái cũng kể chuyện này. Họ Hồ này vốn ở Nghệ An.
<!--QuoteBegin-Nguyen Van Lang@Jan 7 2004, 08:24 AM
Bị Tây sơn khởi nghĩa đánh đuổi khỏi kinh đô, họ Nguyễn quay lại diệt tây Sơn làm vua Việt Nam độc lập 4 đời (Gia Long, Minh Mang, Thiệu Trị, Tự Đức) rồi bị Pháp xâm luợc, trong thới gian này, các vua nguyễn có các vua Thành Thái, Duy Tân, Hàm Nghi chống Pháp quyết liệt, vua Dục Đức, Kiến Phước, Hiệp Hòa bị quan thần phế truất, hại chết. Ba đời vua cuối cùng Đồng Khánh, Khải Định, Bảo Đại được Pháp dựng lên làm vua không có thực quyền chính trị, gần giống như các vua quân chủ lập hiến hiện nay
Quoted post
[/quote]
Đúng là đôi khi phải tra lại google cho chính xác, 3 đời vua cuối cùng là Duy Tân, Khải Định, Bảo Đại. Khải Định là con vua Đồng Khánh nhưng ko phải người nối ngôi sau Đồng Khánh.
13 vị vua triều Nguyễn:
Gia Long( từ 1802-1820)
Minh Mạng(từ 1820-1840)
Thiệu Trị(từ 1841-1847)
Tự Ðức(từ 1847-1883)
Dục Ðức(năm 1883)
Hiệp Hoà(1883)
Kiến Phúc(1884)
Hàm Nghi(từ 1884-1885)
Ðồng Khánh(từ 1885-1889)
Thành Thái(từ 1889-1907)
Duy Tân(từ 1907-1916)
Khải Ðịnh(từ 1916-1925)
Bảo Đại(từ 1925- 1945)

Nguồn: http://nguyentl.free.fr/autrefois/famille-...royale_2_vn.htm (http://nguyentl.free.fr/autrefois/famille-royale/photo_famille_royale_2_vn.htm)
Có cả một đoạn thế này (Khi viết về Gia Long)
"Năm Nhâm Tý (1792) vua Quang Trung băng hà, con là Quang Toản lên ngôi mới 10 tuổi, vì thế Vương nghiệp triều Tây Sơn nhanh chóng rơi vào suy vong.

Ðược tin vua Quang Trung băng hà, Nguyễn Vương rất vui mừng, đẩy mạnh việc chuẩn bị đánh Tây Sơn. Dưới trướng Nguyễn Vương lúc bấy giờ có nhiều quan chức người nước ngoài như Dayot (Ông Trí), Philippe Vannier (Ông Chấn), Guilloux, Laurent Barisy (Ông Mân), De Forçant (Ông Lăng), Jean Baptiste Chaigneau, Olivier de Puymanel (Ông Tín), Theodore Lebuen. Những quan chức này là những cố vấn kỹ thuật cho Nguyễn Vương trong lĩnh vực quân sự, vũ khí, đắp thành, v.v...

Cuộc chiến kéo dài đến năm Tân Dậu (1801) Nguyễn Vương chiếm lại được Phú Xuân, và ngày mồng 2 tháng 5 năm Nhâm Tuất (1802) Nguyễn Vương lên ngôi lấy niên hiệu là Gia Long. Lên ngôi xong vua Gia Long đưa quân tiến ra đất Bắc, quân Tây Sơn tan rã lần hồi. Ðến tháng 6 cùng năm thì vua Gia Long đã thống nhất được sơn hà, chấm dứt cuộc chiến tranh kéo dài gần 300 năm.

Ngài ra lệnh quật mả vua Nguyễn Nhạc và vua Nguyễn Huệ lên, đem vứt thây đi còn đầu thì đem bỏ giam trong ngục tối (có sách viết là đốt thây thành tro rồi đổ xuống sông, còn sọ thì làm gáo đựng nước tiểu).

Vua sai sứ sang Tàu cầu phong và xin đổi quốc hiệu là Nam-Việt, nhưng vì đất Nam-Việt đã có bên Tàu đời nhà Triệu ngày trước nên Thanh triều mới đổi chữ Việt lên trên, gọi là Việt-Nam để cho khỏi lầm với tên cũ"

[Người Đưa Tin]

Có cả một đoạn thế này (Khi viết về Gia Long)
"Năm Nhâm Tý (1792) vua Quang Trung băng hà, con là Quang Toảng lên ngôi mới 10 tuổi, vì thế Vương nghiệp triều Tây Sơn nhanh chóng rơi vào suy vong.

Em dám cá với bác tác giả bài này là người miền trong. Quang Toản chứ không phải Quang Toảng bác ạ, hì !

[ctlamson]

Nếu chú để ý thì sẽ thấy đoạn anh copy có một số lỗi (anh bê nguyên bên đó sang). Anh cũng biết đó là Quang Toản. Anh nghĩ đó là do cách đọc của người Nam Bộ, vì trong đoạn đó có nhiều chữ đã chuyển sang như kiểu nói của người Nam Bộ (Toản->Toảng, đắp ->đấp, này->nầy, lĩnh -->lãnh...)--->anh em mình cùng quan điểm, ko cần cá, hì :D. Anh vừa sửa lại cho dễ đọc rồi!

[dongmoscow]

Originally posted by Nothing@Jan 10 2005, 10:36 AM

Còn anh thật chú, cứ lấy lại 2 tỉnh Quảng Đông, Quảng Tây là diện tích nước ta đã to ra bao nhiêu rồi, hơn nữa đấy mới là đất khởi phát của bộ tộc Việt. Chính xác là Lạc Việt, lấy con chim lạc làm con vật thờ cúng, thường đội mũ lông chim, ví mình như con rồng cháu tiên. Cái này chắc các chú biết. Sau này bị các dân tộc phương Bắc đập cho dạt dần xuống vùng đồng bằng sông Hồng ngày nay. Cách đây ít lâu, anh có đọc về một dân tộc ở ven biển của tỉnh nào đấy thuộc Lưỡng Quảng, có phong tục tập quán giống hệt người Việt, người ta cho rằng đấy là dân tộc còn sót lại của tộc Việt.

Mà Tin ko nhìn ra nhỉ?? Lấy được Lưỡng Quảng coi như mình ăn đứt cái Vịnh Bắc Bộ, cbn chứ, thế thì cứ gọi là xông xênh, chú nghĩ phải không?
Quoted post


Tớ thì ko nghĩ vậy.
Trà thử nghĩ xem, diện tích của QĐ và QT thì rộng thật, dân số đâu cũng xấp xỉ như nhà mình, lấy lại 2 tỉnh đó thì bây giờ ta ko thành 1 tỉnh của Tàu thì cũng xủng xoẻng với nhau trên diễn đàn, ko khéo lại còn nội chiến như anh Nam Tư ngày truớc ấy chứ. Tớ thỉ chẳng ham, dân càng đông thì càng nghèo, càng loạn, khó quản lý.
Xông xênh là bây giờ ta giữ được cái Vịnh Bắc Bộ và Trường Sa ấy.

[Người Đưa Tin]

Originally posted by dongmoscow@Jan 11 2005, 06:22 AM
Xông xênh là bây giờ ta giữ được cái Vịnh Bắc Bộ và Trường Sa ấy.
Quoted post

Bác làm anh em mất hứng với cái dự án " Nếu có thêm Lưỡng Quảng " vì quan điểm thực tế của bác rồi. Thực tế lịch sử và hiện tại chúng ta đang phải đối mặt với vấn đề này. Hiệp định phân chia vịnh Bắc Bộ đã được kí nhưng hiệu quả đến đâu thì chưa thấy ai nói, và cuộc tranh giành trên biển hình như còn lâu mới có thể kết thúc. Chỉ nghe người quen nói Hoàng Sa đã bay sang chủ quyền của họ. Chả biết thực hư thế nào. Các bác có biết thì nói em với !

[MinhKhánh]

Nhắc tới Quang Trung thì cũng là nói tới nhà Tây Sơn phải không các bác các chú. Mf kể ra nhà Tây Sơn cũng có nhiều điều đáng nói lắm. Trước hết ta có nên coi nó là một triều đại hay là một cuộc khởi nghĩa. Thời gian tồn tại của nhà Tây Sơn quá ngắn ngủi, dập gẫy trong vòng 30 năm. Nếu Quang Trung được nhà Thanh công nhận như một triều đại, thì nhà Tây Sơn lại không quản lý được toàn bộ đất nước. Nam bộ thuộc về Nguyễn Lữ về danh nghĩa. Trong thực tế là của Nguyễn Ánh, cũng như Nam Trung Bộ thuộc về Nguyễn Nhạc. Dưới quyền Quang Trung chỉ có từ Quảng Nam, Quảng Ngãi tới miền Bắc.

Nói tới Quang Trung, người ta thường nói đến những chiến công của Ông, còn phần cai trị, quản lý quốc gia cũng chỉ mới ở giai đoạn sơ khai.
Ông có một số cải cách tiến bộ, như việc dùng chữ Nôm trong giấy tờ Hành Chính, yêu cầu thông thương buôn bán với nhà Thanh, ...nhưng hiệu quả thì chưa thể nói được. Còn cuộc chiến của Ông với Nguyễn Ánh, chưa có gì đảm bảo rằng, nếu Ông còn sống, Ông sẽ chiến thắng hoàn toàn. Đời sống của nhân dân dưới thời Quang Trung có "dễ thở" không ? Chắc là không , vì chiến tranh, loạn lạc liên miên. Có một câu ca dao làm cho tôi ngẫm nghĩ các bác các chú ạ :

"Lại trời cho chóng gió nồm
Để thuyền Chúa Nguyễn dong buồm thẳng ra"

Một điều đặc biệt nữa, chỉ có 2 vị vua ở Việt Nam có rất nhiều truyền thuyết dân gian đó là vua Lê Thái Tổ (Lê Lợi) và vua Gia Long (tức Nguyễn Ánh),còn về Quang Trung thì không có. Chẳng nhẽ dân gian lại có cái nhìn ưu ái hơn với Nguyễn Ánh ? Hay là do chúng ta thiên vị với Quang Trung hơn :-/


Một điều mọi người hay nói đến là liệu lịch sử Việt nam sẽ rẽ sang hướng nào nếu vua Quang Trung không bất ngờ mất đi. Nhưng nếu ngay cả việc đó xảy ra, Việt Nam cũng sẽ là một xứ bị tàn phá hoàn toàn, khó lòng gượng dậy được. Cứ tưởng tượng một đạo quân đông đến 300 000 người ào ào vượt qua Lào, đánh vòng qua Cao Miên để đổ bộ vào Gia Định (để tránh phải đi qua đất vua anh Nguyễn Nhạc), rồi đạo quân xa nhà ấy phải đương đầu với những đội quân Lào, Miên, Thái trên suốt quãng đường vạn dặm trước khi chạm trán với quân Gia Định. Riêng việc tiếp tế, vận chuyển cho số lượng khổng lồ binh lính ấy cũng đủ làm một nước nhỏ, dân số ít ỏi không quá mười triệu người như Việt Nam lúc bấy giờ cũng đủ làm dân chúng kiệt quệ, kho tàng trống rỗng.

Nếu như quân Tây Sơn thắng trong trận ấy, thì đất Gia Định tất cũng sẽ chẳng còn gì, có thể sẽ bị phá hủy, cướp bóc sạch theo truyền thống quân Tây Sơn. Một mai vua Quang Trung chết đi, Việt nam ở thế lưỡng đầu thọ địch Tàu-Xiêm, liệu những người kế nghiệp có thể giữ cho đất nước, ít nhất được vẹn toàn không. Lịch sử không có chữ nếu, nhưng biết đâu giải pháp vua Gia Long lại là sự lựa chọn tốt nhất của đất nước, của dân tộc.

[dongmoscow]

Originally posted by nguoiduatinls@Jan 11 2005, 03:29 AM
Bác làm anh em mất hứng với cái dự án " Nếu có thêm Lưỡng Quảng " vì quan điểm thực tế của bác rồi. Thực tế lịch sử và hiện tại chúng ta đang phải đối mặt với vấn đề này. Hiệp định phân chia vịnh Bắc Bộ đã được kí nhưng hiệu quả đến đâu thì chưa thấy ai nói, và cuộc tranh giành trên biển hình như còn lâu mới có thể kết thúc. Chỉ nghe người quen nói  Hoàng Sa đã bay sang chủ quyền của họ. Chả biết thực hư thế nào. Các bác có biết thì nói em với !
Quoted post


Tại anh thấy mọi người ham mê cái vùng đất ấy quá nên mới chọc vào tí thôi. Anh nghĩ nếu vậy chẳng thà ước hồi xưa các bác nhà mình qua chiếm Cam Pu Chia, tiện thể thịt luôn anh Lào làm bàn đạp đánh chiếm Đông Nam Á , :D
Việc tranh giành vùng biển giữa ta với Tàu sẽ chưa kết thúc khi mà hải quân nước mình chưa đủ mạnh, tàu chiến nhà mình vẫn chạy chậm hơn tàu đánh cá của bọn nó :(. Cứ tình hình này thì mấy cái mỏ bị bọn nó chiếm hết thôi, làm sao mà lên đời nổi cơ chứ.

[pln]

:-" Không biết mọi người có ai biết chuyện Quang Trung cũng là người phá hoại Văn Miếu và di tích Lam Kinh của Thanh Hóa chúng ta không . Tất nhiên ông là một nhà quân sự kiệt xuất nhưng dù sao ông cũng đã có những sai lầm đáng trách đúng không mọi người? 'akabanchitbigio 'akabanchitbigio 'akabanchitbigio 'akabanchitbigio

[giacat_tiensinh]

Nguyễn Huệ là một võ tướng tài ba , dựng nghiệp trong thời loạn , rút cuộc cũng chỉ là một cừ suý mà thôi !
Khi đánh tan quân Mãn Thanh xâm lược , Huệ đã xưng đế hiệu Quang Trung , kiểm soát được vùng đất từ Phú Xuân trở ra Bắc .Phía Nam là Nguyễn Nhạc chiếm giữ Quảng Nam , Nguyễn Lữ chiếm miền Diên Khánh , Nguyễn Ánh Chiếm miền Gia Định .
Huệ ở Phú Xuân , chiêu dụ được các quan lại cũ của nhà Lê theo giúp mình như Ngô Thì Nhậm , Nguyễn Thiếp ... Thấy Nguyễn Nhạc, Nguyễn Lữ nhu nhược không làm chủ được tình hình , lại gờm lực lượng của Nguyễn Ánh nên Huệ có ý đem quân vào Nam lần nữa đánh trận quyết định với Nguyễn Ánh , cùng lúc đó lại sai Vũ Văn Dũng làm chánh sứ sang nhà Thanh cầu hôn với một công chúa của họ , ra lời đòi lại Lưỡng Quảng .Đây là một kế hoạch dài hạn của Huệ , được tính toán rất cẩn thận . Huệ dự định vào Nam đánh theo 2 đường thuỷ bộ , với cách đánh chớp nhoáng sở truờng khiến Nguyễn Ánh không kịp trở tay .Trước đó Huệ đã chiêu dụ được rất nhiều tướng Tàu ô có mưu đồ "kháng Thanh , phục Minh " chống nhà Thanh , phong chức tước cho chúng để chúng áp lực lên nhà Thanh khi nhà Thanh không chịu trả Lưỡng Quảng .
Tiếc rằng chuẩn bị cất quân đi thì Huệ lại bị bệnh đột ngột và mất .Vũ Văn Dũng đang ở Trung Quốc , nghe tin dữ đã phải ôm hận quay về . Ở Gia Định , vì thế mà Nguyễn Ánh đắc chí , coi như thoát nạn .
Nguyễn Huệ mất rồi , triều đình ở Phú Xuân cũng riệu rã theo , việc đánh Nguyễn Ánh , đòi Lưỡng Quảng cũng bị gác lại . Năm 1802 , Nguyễn Ánh phản công ra Bắc đánh bại triều đình Phú Xuân ,lên ngôi đế với đế hiệu Gia Long , thống nhất đất nước sau hơn 2 thế kỉ chiến tranh, phân liệt .

[Ngô Từ]

Mùa hè năm 1992, tôi có tham khảo sách "Những Vì Sao Đất Nước" và có đọc được một số điển cũ vốn chưa được chính sử ghi chép, như chuyện Nguyễn Xí hiến kế cho Lê Lợi kéo quân vào Nghệ An. Tôi nhớ sách ấy có ghi rằng Nguyễn Huệ rất thích hoa huệ, nhưng đã 14 năm rồi nên cũng chưa chắc đã chính xác. Có bạn nào có tham chiếu được tài liệu nào hay thì vào đây chia sẻ.

Theo tôi thì một trong những sai lầm lớn của triều Tây Sơn, cũng gần giống như sai lầm của nhà Thục thời Tam Quốc, đấy là không đào tạo đội ngũ kế cận một cách cẩn thận. Đây là bài học vẫn còn giá trị đến tận bây giờ. Diễn đàn Lam Sơn không đi theo vết xe đổ tan rã của một số diễn đàn cùng thời chính là nhờ có đội ngũ kế cận hùng hậu, được đào tạo bài bản, chính quy.

[giacat_tiensinh]

Lượng xin gửi anh Ngô Từ . Theo Lượng biết người hiến kế cho Lê Lợi tiến quân vào Nghệ An là Nguyễn Chích .Không biết anh lấy tư liệu ở đâu về Nguyễn Xí hiến kế cho Lê Lợi ?
Với lại về Nguyễn Huệ , lúc đầu có tên là Hồ Thơm , sau đổi ra họ Nguyễn . Cái tên Huệ , là do thầy giáo Trương Văn Hiến đặt cho ,nên có tên là Nguyễn Huệ .Lượng không biết anh nói có đúng không ?

[Ngô Từ]

:P Đúng là Nguyễn Chích thật, do sách đó cũng có nói tới tướng Nguyễn Xí nên Ngô tôi nhớ nhầm. Cám ơn Gia tiên sinh đã sửa lại. Chi tiết kia về Nguyễn Huệ tôi không nhớ lắm, rất lâu rồi.

Theo như Gia tiên sinh nói thì Nguyễn Huệ là gốc họ Hồ, có tài liệu nói là cùng gốc với Hồ Quý Ly, không rõ đã được chính sử công nhận chưa. Vai trò của Nguyễn Nhạc Nguyễn Lữ trong thời Tây Sơn xưa nay vẫn bị chính sử đánh giá thấp, nếu Gia tiên sinh có quan điểm riêng gì thì đưa ra chúng ta thảo luận. Thực tế sau khi Huệ mất vẫn còn nhiều tướng sĩ giỏi như Nhậm, Xuân, v...v.. tại sao lại thua Nguyễn Ánh một cách dễ dàng như vậy?

[giacat_tiensinh]

Theo Lượng nghĩ Tây Sơn cuối cùng thất bại cũng là hợp lí thôi .Không kể các lí do khác , các tướng lĩnh Tây Sơn như Trần Quang Diệu , Bùi Thị Xuân , Vũ Văn Dũng ...không phải là đối thủ của Nguyễn Ánh , dưới trướng của Ánh còn có các tướng giỏi như Vũ Tánh , Nguyễn Văn Thành ...Hơn nhau ở cái đầu mà thôi !

[TAITATO]

Anh đây rồi,anh vào topic Toán đố đi ạ:P

[ctlamson]

Chi tiết kia về Nguyễn Huệ tôi không nhớ lắm, rất lâu rồi.

Chi tiết "Nguyễn Huệ thích hoa huệ" bác nhớ đúng đấy ạ. Em vừa đọc lại "Những vì sao đất nước", phần "Nguyễn Huệ" do tác giả Quỳnh Cư viết, có kể về một đoạn đối thoại giữa Nguyễn Huệ với thầy dạy học, trong đó Nguyễn Huệ có nói rằng mình tên Huệ vì thích hoa Huệ. Nhưng em cũng ko tin lắm tính xác thực của một số chi tiết trong "Những vì sao đất nước", nhất là những lời đối thoại, vì cách viết của sách ấy giống như kiểu viết truyện dã sử, góp nhặt các chi tiết lịch sử và các giai thoại dân gian mà xây dựng thành truyện kể về nhân vật.
Em Tồ gọi anh à, anh vẫn coi box toán là nhà, anh toàn đi từ trong ấy ra đấy chứ :P

[Adidaphat]

Anh thì lại thấy đúng là trong cái rủi có cái may, chứ nhỡ ngày xưa cụ Quang Trung đòi được Lưỡng Quảng thật thì giờ chú Trà thiu lại có tên là Dương A Trà mất rồi. Cứ tưởng tượng cái cảnh khắp miền Bắc, chưa nói là cả VN, chỗ nào cũng gặp bọn Khựa bẩn một mí nghênh ngang "Ní hảo ma" thì thôi rồi Lượm ơi. May một điểm nữa là ngày trước khi Mao ngố âm mưu thôn tính nước ta bằng cách giả nhân giả nghĩa đề nghị trao lại Lưỡng Quảng cho VN, các cụ nhà mình chả biết ăn gì khôn thế, lại biết đường mà từ chối, vừa giữ được hữu hảo (cho đến trước 78) lại vừa đảm bảo an ninh (chứ không thì sau này đến 79, cái nạn Hoa kiều còn loạn hơn nhiều). Âu cũng là cái may cho con cháu.

[Zworld]

Anh T thân mến ơi, đấy là anh đang đứng trên cái view và quan điểm của chính phủ Việt Nam, được lãnh đạo xuyên suốt bởi trí tuệ vô địch của Đảng ta thôi. Chứ giả sử như bây giờ anh em mình đang tự hào là Tổ Quốc mình có 5000 năm lịch sử, và đã bắn được tàu lên vũ trụ chuẩn bị thách thức con hổ giấy Mẽo thì sao? Lúc đó thì lại có cách giải thích, tuyên truyền khác thôi. Nói chung là em nghĩ là mọi việc tương đối thôi.

Thử hỏi người Chăm, họ nghĩ gì khi là 1 trong 54 dân tộc anh em? :P

[Zworld]

Hôm qua, em các bác ngồi nhà xem đấu trường 100. Có câu hỏi là lễ hội ngày 5 Tết ở Đống Đa là nhằm tưởng nhớ ai? Gồm có Lê Lợi, Quang Trung và Ngô Quyền. Lúc đó còn khoảng 24 chú chơi cùng, và 8 chú đã sai. Chú dẫn chương trình hỏi em nhân vật chính, bạn nghĩ gì về kết quả này. Em các bác buột miệng, em chỉ nghĩ là sao lại có 8 người dốt đến thế =))

Dạ vầng, nói đến Đống Đa thì phải nói đến Quang Trung - Nguyễn Huệ. Em các bác ngẫm nghĩ, dân ta nhiều khi khá là cực đoan, nhưng lại khá dễ hiểu, cũng có thể tại vì lịch sử của dân tộc chỉ đơn giản là những cuộc chiến tranh với phương Bắc. Vì thế bất cứ ai giành được chiến thắng thì đương nhiên, mặc định và mãi mãi là anh hùng. Điều này không có gì phải thắc mắc. Em các bác chỉ muốn tìm hiểu thêm về những khía cạnh bên trong vòng hào quang lấp lánh ấy thì họ thực sự là ai?

Những điều em sắp kể ra đây là từ một tài liệu được tổng hợp từ các bức thư của các cố đạo truyền giáo có mặt tại lãnh thổ Việt Nam ngày này trong giai đoạn Tây Sơn hình thành và phát triển rực rỡ.

Nhà Tây Sơn, có nguồn gốc từ Nghệ An, có lẽ đã theo chân chúa Nguyễn Hoàng di cư vào Nam. Theo một văn bản khác mang tính dân gian thì bị bắt cóc vào miền nam theo cái câu ba bị chín quai, mười hai con mắt đi bắt trẻ con. Em đọc từ hồi bé tý nên ko nhớ chi tiết. Cả ba anh em nhà Tây Sơn đều được một ông giáo gì đấy (quên bố nó tên), dạy cả văn lẫn võ. Nhà có nghề buôn trầu và hình như là khá giả, nuôi nhiều gia nhân môn khách. Lý do để dấy binh khá thú vị và tất nhiên không phải để đánh đổ chế độ phong kiến thối nát, bảo vệ dân lành như Đảng ta đã dạy. Cái mục tiêu đấy chỉ có Đảng có chứ các bác anh em thì không nghĩ xa xôi đến thế. Một bằng chứng là trong suốt cuộc cách mạng vĩ đại của mình, chưa bao giờ các anh em đưa ra một lý luận nào về việc sẽ xây dựng đất nước mình như thế nào. Hoặc bởi vì thành công đến quá nhanh mà các anh em chưa kịp chuẩn bị tinh thần. Hai anh Nhạc và anh Lữ thì chiếm được hai cái thành là sướng run người, ở lại làm vua ở hai thành nhỏ này luôn, còn đại ka của em mới là người có tham vọng to lớn. Lớn đến mức định dấy binh lấy lại Lưỡng Quảng. Âu cũng là bậc anh hùng.

Lý do để khởi nghĩa đơn giản như đan rổ là bác Nhạc vốn là một chân thu thuế ở xã, một lần thu tiền xong đem đi đánh bạc hết cả. Dân quân và công an xã xuống hỏi bác bực mình mới hô anh em đánh cho một trận rồi kéo nhau vào núi. Và họ đã thực sự là cướp. Tất nhiên là cướp nhà giàu rồi, vì nhà nghèo thì có cái x gì để mà cướp, còn việc họ cướp xong có chia cho nhà nghèo không thì lại là việc khác. Có thể là có việc đó và vì thế họ đã xây dựng được một đội quân thực sự thiện chiến. Đất Tây Sơn có võ thật các bác em ạ. Sau đó, họ liên kết với đội cướp biển Trung Quốc và được họ huấn luyện. Đây là lý do mà các tướng lĩnh nhà Tây Sơn thường lấy danh hiệu là Đô Đốc, đối với cướp biển, Đô đốc là một tước hiệu rất cao quý.

Các nhà truyền giáo phương Tây nhận định rằng, sức mạnh của quân đội Tây Sơn thực ra cũng không phải là quá mạnh, chỉ cần một đội quân thực sự của Tây với trang bị đủ khoảng hơn trăm người là có thể đánh tan. Việc này em ko xét, có thể đúng, có thể hơi khệnh, nhưng những sự kiện về việc thành Nam Định cũng như Bắc Ninh để cho 50 thằng Pháp chiếm đi chiếm lại dễ dàng làm cho ý kiến trên trở nên có lý. Các nhà truyền giáo giải thích rằng, vào thời đó quân Tây Sơn đánh đâu thắng đó thế mạnh như chẻ tre vì thực sự họ đã là một đội quân, có tổ chức tốt và được lãnh đạo tốt. Đương nhiên, em cũng cho là Quang Trung - Nguyễn Huệ là tướng rất tài và mạnh mẽ. Họ đã so sánh ông với một Attila mới ở Phương Đông, như thế có thể hiểu Nguyễn Huệ là người có cá tính mạnh và hơi hiếu sát. Khi xung trận thường trực tiếp dẫn quân đi đầu.

Về việc đại phá quân Thanh cho đến bây giờ nhiều người vẫn còn tranh cãi về số lượng thực sự của quân Thanh đã vào Việt Nam, nhưng em thì chú ý đến chi tiết tuyển được 10 vạn quân ở Thanh Hóa và Nghệ An. Theo các nhà truyền giáo thì những người lính này bị đối xử như là những quân lính bị bắt quân dịch và chưa bao giờ được coi là quân thực sự của nhà Tây Sơn, lúc đó thực ra nước ta là mấy nước nhỏ chứ ko phải là một dải thống nhất. Người ta ghi lại cách tuyển quân của quân Tây Sơn như sau. Họ đứng một vị trí cao nhìn vào làng và đếm nóc nhà, sau đó ra chỉ tiêu bao nhiêu suất đinh. Nếu thiếu là họ giết cả làng. Và vì thế nhiều làng do không đủ giai đã phải bắt gái giả trai mà ra trận. Những người lính sau chiến trận bị thương thì bị bỏ rơi, do quân Tây Sơn rút ngay về Phú Xuân, và những thương binh này phải xin ăn, lần mò trở về quê hương. Tất nhiên, ko có ngày 27/7 không có chế độ cho con khi đi học. :P

Nhưng dù sao, chiến công và cái chết đột ngột của ông cũng là đề tài khá thú vị cho hậu thế bàn bạc. Vì sự nghiệp của ông được xây dựng quá nhanh và tàn lụi cũng nhanh sau cái chết của chính ông, nên người ta thường hay đặt câu hỏi nếu như ông còn sống thêm nữa thì ông sẽ làm gì? Lịch sử Việt Nam rẽ theo hướng nào? Liệu là Thái Lan hay là Nhật Bản? :8:

[tdk_hvt]

Co ai nuoi ro hon ve cach danh giac cua Quang Trung- Nguyen Hue ho iem cai?
Vi nhu trong cai tran o Rach Gam va cay noi co Xoai ngam :P :D :8: oc Mut hay trong tran danh lich su NGOC HOI- DONG DA ay.
:)) :)) :)) :)) :)) :)) :)) :)) :)) :)) :)) :)) :)) :)) :)) :)) :)) :)) :)) :)) :)) :))